|
|
 |
 |
12
Eylül'ün 20. yılı... |
| 12 ve 13 Eylül 2000 tarihlerinde
yayınlanan gazetelerde yer alan haber ve yorumlar... |
MİLLİYET
GAZETESİ - 12 EYLÜL 2000
12
Eylül mağlupları sonunda galip geldi
Askerlerin sürgüne gönderdiği,
hapse attığı, yargıladığı ve siyaset yasağı koyduğu dönemin politikacılarının
çoğu şimdi aktif görevde
ANKARA Milliyet
12 Eylül 1980’de Genelkurmay Başkanı Kenan Evren ve kuvvet komutanlarının
oluşturduğu Milli Güvenlik Konseyi, parlamentoyu feshederek ülke yönetimine
elkoydu. Konsey, ilk iş olarak birçok ismi siyaset kulvarı dışında bıraktı.
Parti liderlerinin çoğu sürgüne gönderildi. Birçok milletvekili hakkında
dava açıldı, bazıları idam cezasıyla yargılandı. Konseyin emriyle listeler
oluşturularak siyaset yasağı getirildi.
Darbeden 20 yıl sonra bugün Kenan Evren dışında Konsey üyelerinin ismi
bile hatırlanmıyor ama kulvar dışı bırakılan birçok isim hala aktif siyasette
hatta ülke yönetiminde.
Bakan ve milletvekilleri
12 Eylül öncesi milletvekiliyken siyaset yapmaları yasaklanan isimlerden
halen milletvekili ve bakan olarak politik yaşamlarını sürdüren isimler
şunlar:
Yaşar Okuyan: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı, Sümer Oral: Maliye Bakanı,
Oğuzhan Asiltürk: FP Malatya milletvekili, Halit Dağlı: DYP Adana, Oğuz
Aygün: DSP Ankara, Hasan Ekinci: DYP Artvin, Kemal Aykurt: DYP Denizli,
Ali Rıza Septioğlu: DYP Elazığ: Süleyman Arif Emre: FP İstanbul, Agah Oktay
Güner: ANAP Balıkesir, Aydın Menderes: Bağımsız İstanbul, Fehim Adak: FP
Mardin, Sadi Somuncuoğlu: MHP Aksaray, Temel Karamollaoğlu: FP Sivas, Nihan
İlgün: DYP Tekirdağ, Ali Şevki Erek: DYP Tokat, Necmettin Cevheri: DYP
Şanlıurfa, Ömer Barutçu: DYP Zonguldak.
Süleyman Demirel
12 Eylül 1980 askeri müdahalesi üzerine görevi bıraktı ve 7 yıl yasaklı
olarak siyaset dışı kaldı. 1987’de DYP genel başkanlığa seçildi. Aynı yıl
Isparta milletvekili olarak TBMM’ye girdi. 1991’de, DYP’yle SHP’nin kurduğu
koalisyon hükümetinin başbakanı oldu. 16 Mayıs 1993’te TBMM tarafından
Türkiye’nin 9. cumhurbaşkanı seçildi. Şimdi ombudsman olması gündemde,
ama her an aktif siyasete geri dönmesi de bekleniyor.
Bülent Ecevit
12 Eylül’de sayısız kez tutuklandı ama muhalefetini sürdürdü. 1985’te Rahşan
Ecevit’in liderliğinde DSP’nin örgütlenmesinde çalıştı. 1987’de DSP’nin
başına geçti. 1991 seçimlerinde DSP, Ecevit’in de aralarında bulunduğu
7 milletvekili çıkardı. Bu sayı 1995’te 62’ye yükseldi. ANASOL - D koalisyonunda
Başbakan Yardımcısı oldu. 1999 seçimleri öncesi DSP azınlık hükümeti kurdu.
21 yıl sonra yeniden Başbakan oldu. 18 Nisan 1999’da partisi en yüksek
oyu aldı. DSP - MHP - ANAP koalisyonu ile Başbakanlığını korudu.
Necmettin Erbakan
Milli Selamet Partisi Genel Başkanı olarak 12 Eylül’de cezaevine girdi.
Siyasi yasağının kalkmasından sonra RP’nin başına geçti. REFAHYOL hükümetiyle,
Başbakanlık hayalini gerçekleştirdi. 28 Şubat’ın ardından Başbakanlığı
sona erdi. Anayasa Mahkemesi’nde yargılandı, siyasi yasaklı oldu. Şu an
en kötü durumda olan siyasetçi. Hapse girmesi gündemde.
Alparslan Türkeş
12 Eylül’de idam cezasıyla yargılandı. Yasakların kalkmasıyla önce MÇP
ardından MHP’nin Başkanı oldu. Ölene kadar aktif siyasetle uğraştı.
Recai Kutan
MSP Genel İdare Kurulu üyeleriyle cezaevine girdi. Yasak kalkınca RP milletvekili
oldu. REFAHYOL’da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı oldu. RP’nin kapatılmasının
ardından kurulan FP’de genel başkan oldu.
12 Eylül komutanları kabuklarına çekildi
ANKARA Milliyet
12 Eylül askeri müdahalesinin mimarları olan 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren,
Milli Güvenlik Konseyi üyeleri Orgeneral Nurettin Ersin, Orgeneral Tahsin
Şahinkaya ve Oramiral Nejat Tümer, Cumhurbaşkanlığı Konseyi üyeliklerinin
1989 yılında sona ermesinin ardından “kabuklarına" çekilirken, Jandarma
Genel Komutanı Orgeneral Sedat Celasun ise geçen yıl yaşamını yitirdi.
Cumhurbaşkanlığı süresinin sona ermesiyle Marmaris’e yerleşerek resim çalışmalarına
ağırlık veren ve çalışmalarını açtığı sergilerle değerlendiren Kenan Evren’in
dışındaki “darbeci generaller" kamuoyunun gözünden hep uzakta durdu.
Tahsin Şahinkaya: Emekli olduktan
sonra ismi, F - 16 uçaklarının alımı sırasında Türkiye’ye 23 milyon dolar
rüşvet verildiği iddialarını da içeren skandala karıştı. TIME dergisi tarafından
en zengin 50 general arasında da gösterildi. Dönemin SHP Milletvekili Cüneyt
Canver olayın soruşturulması için Meclis araştırması açılması amacıyla
önerge verdi. Şahinkaya, oluşturulan komisyonun ANAP’lı ve bağımsız milletvekillerinin
oyuyla aklandı.
Nurettin Ersin: Cumhurbaşkanlığı
Konseyi görevinin son dönemlerinde ismi cumhurbaşkanlığı adaylığı için
geçti. Ersin’in adaylar arasında gösterilmesine siyasi çevreler tepki gösterdi.
Tepki gösterenler arasında, dönemin DYP Genel Başkanı, Demirel de bulunuyordu
Nejat Tümer: Askeri Müdahele
sırasında Deniz Kuvvetleri Komutanı olan Tümer, emeklilikten sonra ismi
en az geçen generaller arasında yer aldı. Tümer, 1974’te Kıbrıs Barış Harekatı’na
Güney Deniz Özel Görev Kuvveti Komutanı olarak katılmıştı.
Sedat Celasun: 12 Eylül
döneminde komuta kademesinde bulunan Milli Güvenlik Konseyi üyesi, Jandarma
eski Genel Komutanı Sedat Cesalun, geçen yıl 16 Temmuz’da tatilini geçirdiği
Çanakkale’de yaşamını yitirdi. Celasun’un ölüm nedeninin geçirdiği kalp
krizi olduğu belirlendi.
12 Eylül Belgeleri
(12
EYLÜL 2000)
  |
