Türkiye'de yaşanan olaylar...
 Ana Sayfalar
BELGENET 
ARŞİV
BELGELER
DOSYALAR
HUKUK
EKONOMİ
KİM KİMDİR
.İlgili Sayfalar
TBMM KARARLARI (92. MADDE)
TBMM KARARI (108)
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI (24.9.1990)

KÖRFEZ KRİZİ...
Hükümet'in asker gönderme izin tezkeresi... 
4 Eylül 1990
Akbulut Hükümeti'nin (47. Hükümet), Irak'ın Kuveyt'i 2 Ağustos 1990'da işgaliyle patlak veren "Körfez Krizi" nedeniyle, "hudut ve şümulü Hükümetçe takdir olunacak şekilde, Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesi ve yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunması" konularında 4 Eylül 1990'da TBMM'den izin isteği...

Konuyla ilgili Hükümet Tezkeresi, 5 Eylül 1990'da TBMM Genel Kurulu'nun "kapalı oturumu"nda görüşüldü ve Hükümete izin verildi.

Görüşmeler öncesinde, anamuhalefet partisi SHP'nin milletvekilleri, Tezkerenin, "yasama yetkisinin devri" anlamına geldiğini ve Anayasa'nın 6, 7 ve 92. maddelerine aykırı olduğunu ileri sürdüler, Bunun üzerine, kapalı oturumdan önce  "Anayasaya aykırılık ve usul hakkında" görüşmeler yapıldı. 

TBMM Kararı, 7 Eylül 1990'da Resmi Gazete'de yayımlandı.
 

 
Başbakan Yıldırım Akbulut imzasıyla sunulan Hükümet Tezkeresi şöyle:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Irak'ın Kuveyt'i işgal ve ilhak etmesi sonucu ortaya çıkan Körfez Krizi sebebiyle, öncelikle Ortadoğu'da barışın ve istikrarın yeniden tesisini ve ülkemizin  muhtemel tehlikelere karşı güvenliğinin idame ettirilmesini sağlamak; kriz süresince ve sonrasında hasıl olabilecek gelişmeler istikametinde Türkiye'nin yüksek menfaatlerini etkili bir şekilde kollamak, hadiselerin seyrine göre ileride telafisi güç bir durumla karşılaşmamaya yönelik süratli ve dinamik bir politika izlenmesine yardımcı olmak üzere; lüzum, hudut ve şümulü Hükümetçe takdir ve tayin olunacak şekilde Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine ve yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunmasına Anayasanın 92 nci maddesi uyarınca izin verilmesine karar ittihazını arz ve teklif ederim. 
 


GEREKÇE 

2 Ağustos 1990 günü Irak, Birleşmiş Milletler Ana Sözleşmesine aykırı olarak Kuveyt'i önce işgal, sonra ilhak etmiş ve bilahare de 19 uncu vilayeti saydığını açıklamıştır.

Bu gelişmeler karşısında Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi Irak'ın tutumunu takbih ederek, Irak'ın Kuveyt'ten derhal, kayıtsız şartsız çekilmesini karara bağlamıştır.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi bununla da kalmamış, Irak'ın Kuveyt'ten çekilmesini temine yönelik, esas itibariyle ekonomik yaptırımları ihtiva eden bir ambargo kararı almıştır. Ambargonun tam ve kesin olarak uygulanabilmesini sağlamak üzere, sınırlı askeri müdahaleye de imkan veren yeni bir kararla da, ambargo kararını pekiştirmiştir.

Hükümetimizce Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin, bölgede ciddi surette bozulan barış ve istikrarın yeniden tesisi için aldığı bu kararlar, Birleşmiş Milletler Teşkilatının kurucu üyelerinden olan ve Büyük Atatürk'ün "Yurtta Sulh, Cihanda Sulh" ilkesini kendisine şiar edinen Türkiye Cumhuriyeti Devletinin temel esaslarına ve uluslararası hukuk kurallarına uyularak, aynen benimsenmiş ve uygulamaya konulmuştur.

Bölgede bozulan barış ve istikrarın yeniden tesisini ve ülkemizin muhtemel tehlikelere karşı güvenliğinin idame ettirilmesini sağlamak; kriz süresince ve sonrasında hasıl olabilecek gelişmeler istikametinde Türkiye'nin yüksek menfaatlerini etkili bir şekilde kollamak, hadiselerin seyrine göre ileride telafisi güç bir durumla karşılaşmamaya yönelik süratli ve dinamik bir politika izlenmesine yardımcı olmak üzere Hükümetin inisiyatif kullanabilecek şekilde teçhizi gerekmektedir. 

Ülkemize çok yakın ve sıkı ilişkiler içerisinde bulunduğumuz bu bölgede cereyan eden ve dünya barışının ciddi şekilde sarsılmasına yol açan bu olayların etkisi dışında kalabileceğimizi düşünmek mümkün değildir. Meydana gelen krizin sıcak bir çatışmaya dönüşmeden ve kan dökülmeden, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ve uluslararası hukuk kuralları da göz önünde bulundurularak ülkemizin yüksek menfaatlerini etkili bir şekilde kollamak ve ileride telafisi güç emrivakilerle karşılaşmamak için süratle gelişen ve değişen olayların önüne geçebilecek tedbirlerin zamanında alınması gerekmektedir.

Bu itibarla lüzum, hudut ve şümulü Hükümetçe takdir ve tayin olunacak şekilde Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine ve yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunmasına Anayasanın 92 nci maddesi uyarınca izin verilmesine karar ittihazı arz ve talep edilmektedir.
 


(13 EKİM 2001)
Geri
sayfa başı
Geldiğiniz sayfaya dönüş

© 2001 BELGEnet
belgenet.com sitesindeki metin, resim ve diğer içeriğin hakları saklıdır. İzinsiz kullanılamaz.