| Anlaşma ve ekleri şöyle:
Türkiye ile
Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir ortaklık yaratan Anlaşma
BAŞLANGIÇ
Bir yandan,
Türkiye Cumhurbaşkanı,
Öte yandan,
Majeste Belçika Kralı,
Federal Almanya Cumhurbaşkanı,
Fransa Cumhurbaşkanı,
İtalya Cumhurbaşkanı,
Altes Ruayal Lüksemburg
Büyük Düşesi,
Majeste Hollanda Kraliçesi,
ve Avrupa Ekonomik
Topluluğu Konseyi,
Türk halkı ile Avrupa
Ekonomik Topluluğu içinde bir araya gelmiş halklar arasında gittikçe daha
sıkı bağlar kurmaya AZİMLİ OLARAK;
Türkiye ve Avrupa Ekonomik
Topluluğu'ndaki yaşama şartlarının, hızlandırılmış bir ekonomi ilerleyişi
ve uyumlu bir alış veriş genişlemesi ile devamlı olarak iyileşmesini, böylece
Türkiye ekonomisi ile Topluluk üyesi Devletlerin ekonomileri arasındaki
arayı azaltmayı sağlamaya KARARLI OLARAK;
Türk ekonomisinin kalkınmasının
ortaya koyduğu özel sorunları ve belli bir sürede Türkiye'ye bir ekonomik
yardım yapılması gerekliliğini GÖZÖNÜNDE BULUNDURARAK;
Türk halkının yaşama
seviyesini iyileştirme çabasına, Avrupa Ekonomik Topluluğu'nun getireceği
desteğin, ileride Türkiye'nin Topluluğa katılmasını kolaylaştıracağını
KABUL EDEREK;
Avrupa Ekonomik Topluluğunu
kuran Antlaşma’nın esindiği ülküyü birlikte izliyerek, barış ve hürriyet
güvencesini pekleştirmeye AZMEDEREK;
Avrupa Ekonomik Topluluğu'nu
kuran Antlaşma'nın 238. maddesi uyarınca Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu
arasında ortaklık yaratan bir anlaşma aktini KARARLAŞTIRMIŞLAR ve bunun
için
TÜRKİYE CUMHURBAŞKANI:
Dışişleri Bakanı Bay
Feridun Cemal ERKİN'i
MAJESTE BELÇİKA KRALI:
Başbakan Yardımcısı
ve Dışişleri Bakanı Bay Paul Henri SPAAK'ı
FEDERAL ALMANYA CUMHURBAŞKANI
Dışişleri Bakanı Bay
Gerhard SCHROEDER'i
FRANSA CUMHURBAŞKANI:
Dışişleri Bakanı Bay
Maurce COUVE de MURVILLE'i
İTALYA CUMHURBAŞKANI:
Hazine Bakanı Bay
Emilio COLOUMBO'yu
ALTES RUAYAL LÜKSEMBURG
BÜYÜK DÜŞESİ:
Hükümet Başkan Yardımcısı
ve Dışişleri Bakanı Bay Eugène SCHAUS'u
MAJESTE HOLANDA KRALİÇESİ:
Dışişleri Bakanı Bay
Joseph M. A. H. LUNS'u ve AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU KONSEYİ:
Avrupa Ekonomik Topluluğu
Konseyinin şimdiki Başkanı ve Hollanda Dışişleri Bakanı Bay Joseph M. A.
H. LUNS'u
tam yetki ile atamışlardır.
Adları geçenler, yetki belgelerinin karşılıklı olarak verilmesinden ve
bunların usul ve şekil bakımından uygunluklarının anlaşılmasından sonra,
aşağıdaki hükümler üzerinde uyuşmuşlardır;
KISIM: I
İlkeler
Madde - 1.
Bu Antlaşma ile Türkiye
ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık kurulmuştur.
Madde - 2.
1. Anlaşma'nın amacı,
Türkiye ekonomisinin hızlandırılmış kalkınmasını ve Türk halkının çalıştırılma
seviyesinin ve yaşama şartlarının yükseltilmesini sağlama gereğini tümü
ile gözönünde bulundurarak, Taraflar arasındaki ticari ve ekonomik ilişkileri
aralıksız ve dengeli olarak güçlendirmeyi teşvik etmektir.
2. Yukarıdaki fıkrada
belirtilen amaçların gerçekleştirilmesi için 3, 4 ve 5. maddelerde gösterilen
şartlara ve usullere göre bir gümrük birliğinin gittikçe gelişen şekilde
kurulması öngörülmüştür.
3. Ortaklığın:
a) Bir hazırlık dönemi,
b) Bir geçiş dönemi,
c) Bir son dönemi,
vardır.
Madde - 3.
1. Hazırlık döneminde
Türkiye, geçiş dönemi ve son dönem boyunca kendisine düşecek yükümlülükleri
üstlenebilmek için, Topluluğun yardımı ile ekonomisini güçlendirir.
Bu hazırlık dönemine
ve özellikle Topluluğun yardımına ilişkin uygulama usulleri, Anlaşma'ya
ekli Geçici Protokol ile Mali Protokol'de belirtilmiştir.
2. Hazırlık döneminin
süresi, Geçici Protokol'de öngörülen usullere uygun uzatma dışında, beş
yıldır.
Geçiş dönemine, Geçici
Protokol'ün 1. maddesinde öngörülen şartlara ve usullere uyularak geçilir.
Madde - 4.
1. Geçiş döneminde
Akit Taraflar, karşılıklı ve dengeli yükümlülükler esası üzerinden:
- Türkiye ile Topluluk
arasında bir gümrük birliğinin gittikçe gelişen şekilde yerleşmesini,
Ortaklığın iyi işlemesini
sağlamak için Türkiye'nin ekonomik politikalarının Topluluğunkilere yaklaştırılmasını,
bunun için de gerekli ortak eylemlerin geliştirilmesini sağlar.
2. Bu dönemin süresi,
birlikte öngörülebilecek istisnalar saklı kalmak üzere, on iki yılı geçemez.
Bu istisnalar, gümrük birliğinin makûl bir süre içinde kurulup tamamlanmasına
engel olamaz.
Madde - 5.
Son dönem gümrük birliğinin
dayanak ve Akit Tarafların ekonomi politikaları arasındaki koordinasyonun
güçlendirilmesini gerektirir.
Madde - 6.
Ortaklık rejiminin
uygulanmasını ve gittikçe gelişmesini sağlamak için Akit Taraflar, Anlaşma
ile verilen görevlerin sınırları içinde eylemde bulunan bir Ortaklık Konseyi'nde
toplanırlar.
Madde - 7.
Akit Taraflar, bu Anlaşma'dan
doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesini sağlayıcı her türlü genel ve
özel tedbirleri alırlar.
Taraflar, Anlaşma hedeflerinin
gerçekleştirilmesini tehlikeye düşürülebilecek her türlü tedbirden sakınırlar.
KISIM: II
Geçiş döneminin
uygulanmaya konması
Madde - 8.
4. maddede anılan amaçların
gerçekleşmesi için Ortaklık Konseyi, geçiş döneminin başlamasından önce
ve Geçici Protokolün 1. maddesinde öngörülen usule göre, Topluluğu kuran
Antlaşma'nın kavradığı ve gözönünde bulundurulması gereken alanlarla, özellikle
bu kısımda gözetilenlere mahsus hükümlerin uygulama şartlarını, usullerini,
sıra ve sürelerini yararlı görülecek her türlü korunma kurallarını tespit
eder.
Madde - 9.
Akit Taraflar, Anlaşma'nın
uygulanma alanında, 8. maddenin uygulanması ile ilgili olarak ortaya konabilecek
özel hükümler saklı kalmak üzere, uyrukluk dolayısıyla uygulanan her türlü
ayrımın, Topluluğu kuran Anlaşmanın 7. maddesinde anılan ilke uyarınca
yasak olduğunu kabul ederler.
BÖLÜM: 1.
Gümrük Birliği
Madde - 10.
1. Anlaşma'nın 2. maddesinin
2. fıkrasında öngörülen gümrük birliği, mal alış verişlerinin tümünü kavrar.
2. Gümrük Birliği.
- Topluluk üyesi Devletlerle
Türkiye arasında, ithalâtta olduğu gibi ihracatta gümrük vergileri ve eşit
etkili resimlerin ve miktar kısıtlamalarının, milli üretime, Anlaşmanın
hedeflerine aykırı bir koruma sağlamayı gözeten eşit etkili başka her türlü
tedbirin yasaklanmasını;
- Türkiye'nin üçüncü
memleketlerle ilişkilerinde Topluluğun Ortak Gümrük Tarifesi'nin kabulünü
ve Toplulukça dış ticaret konusunda uygulanan sair mevzuata yaklaşmayı
kapsar.
BÖLÜM: 2.
Tarım
Madde - 11.
1. Ortaklık rejimi,
Topluluğun ortak tarım politikasını gözönünde bulunduran özel usullere
göre, tarımı ve tarım ürünleri alış verişini de kavrar.
2. Tarım ürününden,
Topluluğu kuran Antlaşma'nın II. Ekinin konusu olan ve sözü edilen Antlaşma'nın
38. maddesinin 3. fıkrası hükümlerinin uygulanması ile halen tamamlanmış
bulunan listede sayılı ürünler anlaşılır.
BÖLÜM: 3.
Ekonomik nitelikteki
sair hükümler
Madde - 12.
Akit Taraflar, aralarında
serbest işçi akımını kademeli olarak gerçekleştirmek için, Topluluğu kuran
Antlaşma'nın 48, 49 ve 50. maddelerinden esinlenmekte uyuşmuşlardır.
Madde - 13.
Akit Taraflar, yerleşme
serbestliği kısıtlamalarını aralarında kaldırmak için, Topluluğu kuran
Antlaşma'nın 52 ilâ 56. (Dahil) maddeleri ile 58. maddesinden esinlenmekte
uyuşmuşlardır.
Madde - 14.
Akit Taraflar, hizmet
edimi serbestliği kısıtlamalarını aralarında kaldırmak için, Topluluğu
kuran Antlaşma'nın 55, 56 ve 58 ilâ 65. (Dahil) maddelerinden esinlenmekte
uyuşmuşlardır.
Madde - 15.
Topluluğu kuran Antlaşma'nın
ulaştırma ile ilgili hükümlerinin ve bunların uygulanması dolayısıyla girişilmiş
olan tasarrufların Türkiye'ye teşmili şartları ve usulleri, Türkiye'nin
coğrafya durumu gözönünde bulundurularak düzenlenir.
Madde - 16.
Akit Taraflar, Topluluğu
kuran Antlaşma'nın üçüncü büyük bölümünün 1. kısmında yer alan rekabet,
vergileme ve mevzuatın yaklaştırılması ile ilgili hükümlerde anılan ilkelerin,
ortaklık ilişkilerinde uygulanması gerektiğini kabul ederler.
Madde - 17.
Anlaşma'ya Taraf olan
her Devlet, ekonomisine, fiyat seviyesi kararlılığı içinde devamlı ve dengeli
bir genişleme sağlarken, genel ödeme bilançosuna denge sağlamak ve parasına
olan güveni devam ettirmek için gerekli ekonomi politikasını uygular.
Taraf Devlet, bu hedeflere
ulaşmak için konjonktür politikası ve özellikle mali politika ve para politikası
uygular.
Madde - 18.
Anlaşma'ya Taraf olan
her Devlet, kambiyo kurları konusunda Ortaklık amaçlarının gerçekleştirilmesini
sağlamaya elverişli bir politika uygular.
Madde - 19.
Türkiye ve Topluluk
üyesi Devletler, Anlaşma'nın uygulanmasında mal, hizmet, sermaye ve kişi
akımının aralarında serbestleştirildiği ölçüde, mal, hizmet ve sermaye
alış verişlerine ilişkin ödeme veya transferlerle ücret ve sermaye transferlerinin,
alacaklının veya faydalananların ikamet ettikleri memleket parasıyla yapılmasına
müsaade ederler.
Madde - 20.
Akit Taraflar, Anlaşma
amaçlarının gerçekleştirilmesine yarayan Türkiye ile Topluluk üyesi Devletler
arasındaki sermaye hareketlerini kolaylaştırmak için aralarında danışırlar.
Akit Taraflar, Topluluk
memleketlerinden gelen ve Türk ekonomisinin kalkınmasına yardımı olabilecek
sermayelerin Türkiye'de yatırımını teşvik eden her çeşit aracı araştırmaya
çabalarlar.
Her üye Devlet ülkesinde
ikamet edenler, Türkiye'nin başka bir üye Devlete veya üçüncü bir memlekete
tanıdığı bütün kolaylıklardan, özellikle yabancı sermaye eylemi ile ilgili
kambiyo ve vergi konularındaki kolaylıklardan yararlanırlar.
Madde - 21.
Akit Taraflar, üçüncü
memleketlerin ileride Topluluğa katılmaları veya ortak olmaları halleri de dahil olmak üzere, üçüncü memleketler karşısındaki ticaret politikalarının
koordinasyonunu ve bu alandaki karşılıklı çıkarlarının korunmasını sağlamaya elverişli bir danışma usulünü hazırlama konusunda uyuşmuşlardır.
KISIM: III
Genel ve son hükümler
Madde - 22.
1. Anlaşma ile belirtilen
amaçların gerçekleştirilmesi için, Anlaşma'nın öngördüğü hallerde Ortaklık
Konseyi'nin karar yetkisi vardır. İki taraftan her biri, verilmiş kararların
yerine getirilmesinin gerektirdiği tedbirleri almakla yükümlüdür. Ortaklık
Konseyi yararlı tavsiyelerde de bulunabilir.
2. Ortaklık Konseyi,
Anlaşma'nın hedeflerini gözönünde tutarak, ortaklık rejimi sonuçlarını
belli aralıklarla inceler. Bununla beraber, hazırlık dönemi boyunca bu
incelemeler bir görüş teatisi sınırları içinde kalır.
3. Geçiş döneminin
başlaması ile, ortaklık rejiminin gerçekleşmesi yolunda, Anlaşma amaçlarından
birine ulaşmak için, Akit Taraflar'ın bir ortak davranışı gerekli görüldüğü
takdirde, Anlaşma bunun için gerekli davranış yetkisini öngörmese bile,
Ortaklık Konseyi uygun kararları alır.
Madde - 23.
Ortaklık Konseyi'ni,
bir yandan Türkiye Hükümeti'nden üyeler, öte yandan, Topluluk üyesi Devletler
Hükümetleri'nden, Konseyi'nden ve Komisyonu'ndan üyeler meydana getirir.
Ortaklık Konseyi üyeleri,
İçtüzüğün öngördüğü şartlarla kendilerini temsil ettirebilirler.
Ortaklık Konseyi, kararlarını
oy birliği ile alır.
Madde - 24.
Ortaklık Konseyi başkanlığı,
altışar aylık süreler için Türkiye ile Topluluk temsilcilerinden biri tarafından,
sıra ile yapılır. İlk başkanlık süresi Ortaklık Konseyi kararı ile kısaltılabilir.
Ortaklık Konseyi İçtüzüğünü
yapar.
Ortaklık Konseyi, görevlerinde
kendisine yardım edebilecek her komiteyi ve özellikle Anlaşma'nın iyi yürütülmesi
için gerekli işbirliği devamlılığını sağlayacak bir komite kurmaya karar
verebilir.
Ortaklık Konseyi bu
komitelerin görev ve yetkilerini belirtir.
Madde - 25.
1. Her Akit Taraf,
Anlaşma'nın uygulama ve yorumu ile ilgili ve Türkiye'yi veya Topluluğu,
Topluluk üyesi bir Devleti ilgilendiren her anlaşmazlığı Ortaklık Konseyine
getirebilir.
2. Ortaklık Konseyi
Anlaşmazlığı karar yolu ile çözebilir; keza, anlaşmazlığı Avrupa Toplulukları
Adalet Divanı'na ve mevcut herhangi bir başka yargı merciine götürmeyi
kararlaştırabilir.
3. Taraflardan her
biri, kararın veya hükmün yerine getirilmesinin gerektirdiği tedbirleri
almakla yükümlüdür.
4. Anlaşmazlık, işbu
maddenin 2. fıkrasına göre çözülememiş ise, Akit Taraflar'ın geçiş dönemi
ve son dönemde başvurabilecekleri tahkim ve sair yargı usulü yollarını,
Anlaşma'nın 8. maddesi uyarınca Ortaklık Konseyi düzenler.
Madde - 26.
Anlaşma'nın hükümleri,
Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'nun yetki alanına giren maddelere uygulanmaz.
Madde - 27.
Ortaklık Konseyi, bir
yandan Avrupa Parlamenter Asamblesi, Topluluğun Ekonomik ve Sosyal Komitesi
ve öteki organları ile, öte yandan, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Türkiye'nin
yukarıdaki maddeleri karşılayan organları arasında işbirliğini ve temasları
kolaylaştırmak için her türlü yararlı tedbiri alır.
Bununla beraber, hazırlık
dönemi süresince, bu temaslar, yalnız Avrupa Parlamenter Asamblesi ile
Türkiye Büyük Millet Meclisi arasındaki ilişkilerle sınırlanır.
Madde - 28.
Anlaşma'nın işleyişi,
Topluluğu kuran Antlaşma'dan doğan yükümlerin tümünün Türkiye'ce üstlenebileceğini
gösterdiğinde, Akit Taraflar, Türkiye'nin Topluluğa katılması olanağını
incelerler.
Madde - 29.
1. Anlaşma bir yandan
Türkiye Cumhuriyeti ülkesinde, öte yandan Belçika Krallığı, Federal Almanya
Cumhuriyeti,
Fransa Cumhuriyeti, İtalya Cumhuriyeti, Lüksemburg Büyük Dükalığı ve Hollanda
Krallığının ülkelerinde uygulanır.
2. Genel Anlaşma, Topluluğu
kuran Antlaşma'nın 227. maddesinin 2. fıkrasının 1. bendinde gözetilenleri
karşılayan alanlar bakımından Fransız denizaşırı illerine de uygulanır.
Anlaşma'nın başka alanlarla
ilgili hükümlerinin, sözü geçen illerde uygulanma şartları, Akit Taraflar
arasında ileride varılacak anlaşma ile belirlenir.
Madde - 30.
Akit Taraflarca Anlaşma'ya
eklenmesi uygun bulunan protokoller, Anlaşma'nın ayrılmaz parçalarıdır.
Madde - 31.
Anlaşma, imza eden
Devletlerin kendi anayasa usullerine uyularak onaylanır; Topluluk yönünden
Konseyce, Topluluğu kuran Antlaşma hükümleri uyarınca bir karar alınması
ve bunun Akit Taraflar'a tebliği ile, geçerli olarak aktedilmiş olur.
Yukarıdaki fıkrada
anılan akdin tasdik ve tebliğ belgeleri Brüksel'de karşılıklı olarak verilir.
Madde - 32.
Anlaşma, 31. maddede
sözü geçen tasdik belgelerinin karşılıklı olarak verilmesi tarihini kovalayan
ikinci ayın ilk günü yürürlüğe girer.
Madde - 33.
İşbu Anlaşma, her metin
eşitlikle geçerli olmak üzere, Türk, Alman, Fransız, İtalyan ve Hollanda
dilleri ile ikişer nüsha olarak yazılmıştır.
PROTOKOL NO. 1
GEÇİCİ PROTOKOL
Akit Taraflar,
Türk ekonomisi için,
özellikle hazırlık döneminde, tütün, kuru üzüm, kuru incir ve fındık ihracatının
önemine inanarak,
Ortaklık Anlaşmasının
3. maddesinde öngörülen Geçici Protokolü tesbit etmek isteğiyle,
Aşağıdaki hükümler
üzerine uyuşmuşlardır:
Madde - 1.
1. Anlaşma'nın yürürlüğe
girmesinden dört yıl sonra, Ortaklık Konseyi, Türkiye'nin ekonomik durumunu
gözönünde bulundurarak, Anlaşmanın 4. maddesinde gözetilen geçiş döneminin
gerçekleşme şartları, usulleri, sıra ve süreleri ile ilgili hükümlerin,
bir Katma Protokol ile tespit edip edemeyeceğini inceler.
Katma Protokol Akit
Taraflar'ca imzalanacak ve her birinde uyulması gereken anayasa usullerinin
tamamlanmasından sonra yürürlüğe girecektir.
2. Beşinci yılın sonunda
Katma Protokol tespit edilememiş ise, Ortaklık Konseyi'nde kararlaştırılarak
ve 3 yılı geçmeyecek bir süreden sonra 1. fıkrada öngörülen usule yeniden
başvurulur.
3. Bu protokol hükümleri,
Katma Protokol yürürlüğe girinceye ve en geç onuncu yılın sonuna değin
uygulanır.
Bununla beraber, Katma
Protokol tespit edilmiş, fakat onuncu yıl sonunda yürürlüğe girememiş ise,
Geçici Protokol en çok bir yıllık bir süre için uzatılır.
Not- 1.9.1971 tarihine kadar
geçerli olan işbu Geçici Protokol yerine, 1.9.1971-31.12.1972 devresinde
7/2905 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile tasdik edilen Geçici Anlaşma kaim
olmuş ve 1.1.1973 tarihinden itibaren de Katma Protokol yürürlüğe girmiştir.
Katma Protokol dokuzuncu
yılın sonunda tespit edilemediği takdirde, Ortaklık Konseyi, hazırlık döneminin
onuncu yılının bitiminden sonra uygulanacak rejimi kararlaştırır.
Madde - 2.
İşbu Protokolün yürürlüğe
girişi ile birlikte Topluluk Üyesi Devletler, Türkiye kaynaklı ve Türkiye
çıkışlı ithalatları için aşağıdaki yıllık tarife kontenjanlarını açarlar:
a) 24.01 - Ham ve mamul
olmayan tütün: Tütün döküntülüri
Belç. - Lüks. Eko.
Birl. 1.250 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti
6.600 "
Fransa 2.550
"
İtalya 1.500
"
Hollanda 600
"
Bu tarife kontenjanlarının
sınırı içinde her üye Devlet, Toplulukça 9 Temmuz 1961 tarihinde imzalanan
Ortaklık Anlaşması çerçevesinde aynı ürünler ithalatına uyguladığına eşit
bir gümrük vergisi uygular.
b) 08.04 - Yalnız kuru
üzüm (İçinde 15 Kg. veya daha az mal bulunan ambalajlarla)
Belç. - Lüks. Eko.
Birl. 3.250 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti
9.750 "
Fransa 2.800
"
İtalya 7.700
"
Hollanda 6.500
"
Bu tarife kontenjanlarının
sınırı içinde her üye Devlet, Toplulukça 9 Temmuz 1961 tarihinde imzalanan
Ortaklık Anlaşması çerçevesinde aynı ürünler ithalatına uyguladığına eşit
bir gümrük vergisi uygular.
c) 08.03 - Yalnız kuru
incir (İçinde 15 Kg. veya daha az mal bulunan ambalajlarla)
Belç. - Lüks. Eko.
Birl. 840 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti
5.000 "
Fransa 7.000
"
Hollanda 160
"
Bu tarife kontenjanları
çerçevesinde Topluluk üyesi her Devlet, milli gümrük vergilerinin kuru
incir için Ortak Gümrük Tarifesi'nde son yaklaşma anına kadar, Topluluğu
kuran Antlaşma'nın 14. maddesinin 1. fıkrası anlamındaki esas vergiden,
Topluluk üyesi Devletlerin kendi aralarında yaptıkları indirimlerin yarısının
düşülmesi ile elde edilene eşit bir gümrük vergisi uygular.
Geçici Protokol hükümleri,
Topluluk üyesi Devletler milli gümrük vergilerinin kuru incir Ortak Gümrük
Tarifesine son yaklaşma anında yürürlükte bulunuyorsa, Topluluk, 3. madde
hükümlerini gözönünde bulundurarak, yukarıdaki bent gereğince Türkiye'ye
sağlananlara eşit ticari faydaların saklı tutulması için gerekli tarife
tedbirlerini alır.
d) 08.05 - Dış ve iç
kabukları çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere yaş veya kuru sert kabuklu
meyvalar: Yalnız fındık
Belç. - Lüks. Eko.
Birl. 540 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti
14.500 "
Fransa 1.250 "
Hollanda 710 "
Bu tarife kontenjanları
çerçevesinde Topluluk Üyesi her Devlet %2,5 ad valorem gümrük vergisi uygular.
Bunun dışında, Topluluk
Üyesi Devletler, Anlaşma'nın yürürlüğe girmesi ile birlikte bu ürün için,
Topluluk içi gümrük vergilerinin tamamen kaldırılmasını ve Ortak Gümrük
Tarifesi'nin tüm olarak uygulanmasını gerçekleştirirler.
Madde - 3.
2. maddede gösterilen
ürünler için, Topluluk Üyesi Devletler milli gümrük vergilerinin Ortak
Gümrük Tarifesi'ne son yaklaşmasından itibaren, Topluluk her yıl, Türkiye
yararına o tarihte açılmış milli tarife kontenjanlarının tutarına eşit
hacimde tarife kontenjanları açar. Bu usul Ortaklık Konseyi'nce ertesi
takvim yılı için, 4. madde gereğince alınan kararlara zarar vermeksizin
uygulanır.
Bununla beraber, fındık
bakımından bu usul, ancak Topluluk Üyesi Devletler'in milli gümrük vergilerinin
öteki üç ürünün tümü ile Ortak Gümrük Tarifesi'ne uyumu anında uygulanır.
Madde - 4.
Anlaşma'nın yürürlüğe
girişini kovalayan ikinci yıldan başlayarak, Ortaklık Konseyi 2 ve 3. maddelerde
gösterilen tarife kontenjanlarının hacmini artırmayı kararlaştırabilir.
Ortaklık Konseyi'nin aksine kararı olmadıkça, bu artırmalar iktisap edilmiş
olur. Her artırma, ancak ertesi takvim yılından başlayarak uygulanır.
Madde - 5.
Anlaşma'nın yürürlüğe
girişi, takvim yılı başına rastlamaz ise, Topluluk Üyesi Devletler, Anlaşma'nın
yürürlüğe girişinden, ertesi takvim yılının başına kadar ki süre için,
bu sürenin beher ayı hesabıyla, 2. maddede anılan miktarların onikide birini
karşılayan hacimde tarife kontenjanları açarlar.
Bununla beraber, Ortaklık
Konseyi, Anlaşma yürürlüğe girer girmez, sözü geçen ürünler ihracatının
mevsimlik niteliğini gözönünde tutarak, yukarıdaki bendin uygulanması ile
elde edilen tarife kontenjanları hacimlerinin artırılmasını kararlaştırabilir.
Madde - 6.
Anlaşma'nın yürürlüğe
girmesinden itibaren üçüncü yılın bitiminde Ortaklık Konseyi, 2. maddede
gösterilenlerden başka ürünlerin Topluluk pazarında sürümünü teşvike elverişli
tedbirleri kararlaştırabilir.
Madde - 7.
Tütün, fındık veya
kuru incir için ortak tarım politikasının uygulanmaya konması ile birlikte,
Topluluk, işbu Protokol gereğince Türkiye'ye sağlananlara eşit ihracat
imkanlarını saklı tutmak üzere, bu ortak tarım politikası için öngörülen
rejimi gözönünde bulundurarak, gerekebilecek tedbirleri alır.
Madde - 8.
İşbu Protokol'ün 2.
maddesinde gösterilen ürünler için Toplulukça tarife kontenjanları açılması
halinde, bu tarife kontenjanları çerçevesinde uygulanacak gümrük vergileri
seviyesi bakımından, Türkiye'ye anlaşmaya taraf olmayan bir memleketten
daha az elverişli bir işlem yapılamaz.
Madde - 9.
Türkiye, Topluluk Üyesi
Devletlerden birine veya bir kaçına tanıdığı en elverişli işlemi üye Devletlerin
hepsine teşmile gayret eder.
Madde - 10.
Her Akit Taraf, hazırlık
dönemi ile birlikte, yerleşme hakkı, hizmet edimi, ulaştırma ve rekabetle
ilgili her çeşit güçlükleri Ortaklık Konseyi'ne getirebilir. Ortaklık Konseyi
gerekirse, bu güçlükleri gidermek için, Akit Taraflar'a her türlü yararlı
tavsiyelerde bulunabilir.
Madde - 11.
İşbu Protokol Anlaşma'ya
eklenmiştir.
PROTOKOL NO. 2
MALİ PROTOKOL
Akit Taraflar,
Ortaklık Anlaşması amaçlarının
izlenmesini kolaylaştırmak için Türk ekonomisinin hızlandırılmış bir şekilde
kalkınmasına faydalı olmak KAYGISIYLA,
aşağıdaki hükümler üzerinde
UYUŞMUŞLARDIR:
Madde - 1.
Türk ekonomisinin verimliliğini
artırmaya yardımcı, Anlaşma'nın amaçlarının gerçekleştirilmesine faydalı
olan ve Türk kalkınma planı çerçevesinde yer alan yatırım projeleri için
finansman işlemleri, Türk Devleti ile Türk teşebbüsleri tarafından, Avrupa
Yatırımlar Bankası'na sunulabilir. Banka, bunların tabi tutulacağı işlemden
müracaat sahiplerine bilgi verir.
Madde - 2.
Olumlu bir sonuca bağlanan
istemler ödünçler vasıtasıyla finanse edilir. Bu ödünçlerin tutarı 175
milyon hesap birimine erişebilir ve Anlaşma'nın yürürlüğe girişini kovalayan
beş yıl içinde bağlanabilir.
Madde - 3.
Finansman istemleri,
Türk teşebbüslerinden geldiği zaman, ancak Türk Hükümeti'nin oluru ile
olumlu sonuca bağlanabilir.
Madde - 4.
1 - Ödünçler, finansmanına
ayrıldıkları projelerin ekonomik özelliklerine göre verilir.
2 - Özellikle kârlılığı
uzun vadeli veya yazılı yatırımlara ilişkin ödünçler, indirilmiş faiz haddi,
uzatılmış ödeme süresi, ödemesiz dönem gibi özel şartlar ve gereği halinde,
bu ödünçlerin Türkiye tarafından ödenmesini kolaylaştırabilecek başka özel
ödeme şartları ile donatılabilir.
3 - Bir ödünç, Türk
Devleti'nin dışında bir teşebbüs veya topluluğa verildiği zaman, Türk Devleti'nin
garantisine bağlanır.
Madde - 5.
1. Banka, bu ödünçlerin
verilmesini, ihale veya teklif almalar düzenlenmesine bağlayabilir. Bu
ihale veya teklif almalara katılma, Türkiye ve Topluluk Üyesi Devletler
uyruklu her gerçek veya tüzel kişiye eşit rekabet şartları ile açıktır.
2. Ödünçler, kabul
edilen yatırım projelerinin gerçekleşmesi için gerekli ithalat giderleri
kadar iç giderlerin karşılanmasında da kullanılabilir.
3. Banka, fonların
en rasyonel şekilde ve Anlaşma hedeflerine uygun olarak kullanılmasını
gözetir.
Madde - 6.
Türkiye, bu ödünçlerden
faydalanan borçluların, ödünçlerin ana para ve faizlerinin ödenmesinin
gerektirdiği dövizleri edinmelerine imkan vermekle yükümlüdür.
Madde - 7.
Bazı projelerin gerçekleştirilmesi
için bu Protokol çerçevesinde yapılacak yardım, özellikle üçüncü devletler,
milletlerarası mali kuruluşlar veya Türkiye ya da Topluluk Üyesi Devletler
kalkınma ve kredi müesseseleri ve resmi makamlarının dahil olacakları finansmanlara
katılma şeklinde olabilir.
Madde - 8.
Anlaşma'da ve bu Protokol'de
gösterilen şartlarla Türkiye'nin ekonomik ve sosyal kalkınmasına getirilen
yardım, Türk Devletininkini tamamlayıcı bir çaba teşkil eder.
Madde - 9.
İşbu Protokol Anlaşma'ya
eklenmiştir.
SON SENET
Bir yandan,
Türkiye Cumhurbaşkanı'nın
ve
Öte yandan,
Majeste Belçika Kralının,
Federal Almanya Cumhurbaşkanı'nın,
Fransa Cumhurbaşkanı'nın,
İtalya Cumhurbaşkanı'nın
Altes Ruayal Lüksemburg
Büyük Düşesi'nin,
Majeste Hollanda Kraliçesi'nin
ve Avrupa Ekonomik
Topluluğu Konseyi'nin
Türkiye ile Avrupa
Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık yaratan Anlaşma'nın imzası için
Ankara'da 12 Eylül
1963 gününde toplanan tam yetkili temsilcileri aşağıdaki metinleri tespit
etmişlerdir:
Türkiye ile Avrupa
Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık yaratan ANLAŞMA ile aşağıda sayılan
protokolleri:
Protokol no. 1: Geçici
Protokol
Protokol no. 2: Mali
Protokol
Tam yetkili temsilciler
bundan başka
Aşağıda sayılan ve
işbu Senede ekli:
1. Geçici Protokol'ün
2. maddesi ile ilgili olarak kuru üzüme ilişkin niyet bildirisini;
2. Mali Protokol'ün
2. maddesinde sözü geçen hesap biriminin değerine ilişkin yorum bildirisini;
3. Ortaklık Anlaşmasında
geçen "Akit Taraflar" deyiminin yorumu ile ilgili bildiriyi kabul etmişler;
Ve Federal Almanya
Cumhuriyeti Hükümeti'nin aşağıda sayılan ve işbu Senede ekli bulunan bildirilerini
not etmişlerdir:
1. Alman uyrukluların
tanımı ile ilgili bildiri;
2. Anlaşma'nın Berlin'e
uygulanmasına ilişkin bildiri.
Tam yetkili temsilciler
işbu Senede ekli bildirilerin icabında Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu
arasında bir Ortaklık yaratan Anlaşma ile aynı şartlarda geçerliklerinin
sağlanması için gerekli usullere tabi tutulacağı hususunda uyuşmuşlardır.
BUNUN BELGESİ OLARAK,
aşağıda adları yazılı tam yetkili temsilciler işbu son Senedin altına imzalarını
atmışlardır.
Ankara'da 12 Eylül
1963 gününde yapılmıştır.
Türkiye Cumhurbaşkanı
adına:
Feridun Cemal ERKİN
Majeste Belçika Kralı
adına:
Paul Henri SPAAK
Federal Almanya Cumhurbaşkanı
adına:
Gerhard SCHROEDER
Fransa Cumhurbaşkanı
adına:
Maurice COVUE de MURVİLLE
İtalya Cumhurbaşkanı
adına:
Emillo COLOMBO
Altes Ruayal Lüksemburg
Büyük Düşesi adına:
Eugène SCHAUS
Majeste Hollanda Kraliçesi
adına:
Joseph M. A. H. LUNS
Avrupa Ekonomik Topluluğu
Konseyi adına:
Joseph M. A. H. LUNS
Avrupa Ekonomik Topluluğu'nu
kuran Antlaşma'da gereken usullerin yerine getirildiğinin, özellikle Avrupa
Parlamenter Asamblesi'ne danışıldığının Öteki Akit Tarafa bildirilmesinden
sonra ancak Topluluğu kesin olarak bağlayacağı ihtiyat kaydı ile
GEÇİCİ PROTOKOL'ÜN
2. MADDESİ İLE İLGİLİ OLARAK
KURU ÜZÜME İLİŞKİN
NİYET BİLDİRİSİ
Topluluk, kuru üzüm
için ortak bir pazar örgütü kurmayı tasarlamadığını bildirir.
MALİ PROTOKOL'ÜN 2.
MADDESİNDE SÖZÜ GEÇEN
HESAP BİRİMİNİN DEĞERİNE
İLİŞKİN YORUM
BİLDİRİSİ
Akit Taraflar aşağıdaki
hususları bildirirler:
1. Mali Protokol'ün
2. maddesinde öngörülen tutarın açıklanmasında kullanılan hesap biriminin
değeri 0.88 867 088 gram saf altındır.
2. 1. fıkrada tanımlanan
hesap birimi bakımından Topluluk üyesi bir devletin para paritesi, bir
hesap biriminin içindeki saf altının ağırlığı ile Milletlerarası Para Fonu'na
bu para için bildirilmiş olan pariteye tekabül eden saf altın ağırlığı
arasındaki orandır. Bildirilmiş bir paritesi yoksa veya cari işlemlerde
Para Fonu'nun müsaade ettiği sınırın dışında pariteden uzaklaşan kur uygulaması
varsa, paranın paritesine tekabül eden altın; dolaylı veya dolaysız olarak
tamamlanmış ve altına çevrilebilen bir paranın Fon'a bildirilmiş paritesi
esası ile, hesap gününde Üye Devlet'e, cari ödemeler için sözü edilen altına
çevrilebilir paraya uygulanmakta olan kambiyo rayicine göre hesaplanır.
3. Yukarıdaki 1. fıkrada
belirtilen hesap birimi Mali Protokol'ün uygulama süresince değişmeyecektir.
Bununla beraber, uygulama süresinin bitiminden önce Milletlerarası Para
Fonu'nca, Statülerinin 7. Kısmının 4. maddesi gereğince bütün paraların
seyyanen altına olan paritelerinin aynı oranda değişmesi kararlaştırılırsa,
hesap biriminin saf altın ağırlığı bu ayarlamanın ters fonksiyonuna göre
değiştirilecektir.
Topluluk Üyesi Devletler'den
birinin veya bir kaçının, Milletlerarası Para Fonu'nun yukarıdaki bendde
öngörülen kararını uygulamaması halinde hesap biriminin saf altın ağırlığı,
Milletlerarası Para Fonu'nca kararlaştırılmış ayarlamanın ters fonksiyonuna
göre değiştirilecektir. Ancak, Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyi böylece
ortaya çıkan durumu inceleyecek ve Komisyonun önermesi üzerine ve Para
Komitesi'nin görüşü alınarak gerekli tedbirleri mevsuf çoğunlukla kararlaştıracaktır.
ORTAKLIK ANLAŞMASI'NDA
GEÇEN "Akit Taraflar"
DEYİMİNİN YORUMU İLE
İLGİLİ BİLDİRİ
Akit Taraflar, Ortaklık
Anlaşması'nın, metinde geçen "Akit Taraflar" deyimine, bir yandan Türkiye
Cumhuriyeti, öte yandan, Topluluk ile Üye Devletler veya sadece, ya Üye
Devletler ya da Topluluk anlamı verilmek suretiyle, yorumlanması hususunda
anlaşmışlardır. Bu deyime her defasında verilecek anlam, Anlaşmanın bunları
karşılayan hükümlerinden çıkarılacaktır. Bazı hallerde "Akit Taraflar"
deyimi, Topluluğu kuran Antlaşma'nın geçiş dönemi süresince Üye Devletler,
bu dönemin bitiminden sonra Topluluk anlamına gelebilecektir.
FEDERAL ALMANYA
CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ'NİN BİLDİRİLERİ
1. Alman uyrukluların
tanımı ile ilgili bildiri:
Federal Almanya Cumhuriyeti
Temel Kanunu anlamında bütün Almanlar Federal Almanya Cumhuriyeti uyruğunda
sayılır.
2. Anlaşma'nın Berlin'e
uygulanmasına ilişkin bildiri:
Federal Almanya Cumhuriyeti
Hükümeti'nce üç aylık bir süre içinde Akit Taraflar'a aksine bir bildiri
de bulunmadıkça, Ortaklık Anlaşması Berlin Eyaletine de uygulanır.
ANLAŞMA'NIN İMZASI
SIRASINDA İKİ HEYET BAŞKANI
ARASINDA TEATİ
EDİLEN MEKTUPLAR
Mektup: Avrupa Ekonomik
Topluluğu Heyeti Başkanı B. Günther SEELIGER'den Türk Heyeti Başkanı, Büyükelçi
B. Hasan Esat IŞIK'a
Tarih: 12 Eylül 1963
Konu: Türkiye'deki
iş gücüne ilişkin sorunlar
Bay Başkan, Ankara,
12 Eylül 1963
Bu müzakereler sırasında
belirttiğiniz isteğe uymak üzere, Ortaklık Anlaşması'nın 4 ve 12. maddeleri
hükümleri gözönünde bulundurularak, Ortaklık Konseyinin, Türkiye'deki iş
gücüne ilişkin sorunlar hazırlık döneminden itibaren inceleyebilmesini
Topluluğun kabul eylediğini size bildirmekle şeref duyarım.
Bu mektubun alındığının
lütfen bildirilmesini rica ederim.
En üstün saygılarımın
kabulünü dilerim Bay Başkan.
Günther SEELIGER
Avrupa Ekonomik Topluluğu
Heyeti Başkanı
Mektup: Türk Heyeti
Başkanı, Büyükelçi B. Hasan Esat IŞIK'tan Avrupa Ekonomik Topluluğu Heyeti
Başkanı, B. Günther SEELIGER'e
Tarih: 12 Eylül 1963
Konu: Avrupa Ekonomik
Topluluğu Heyeti Başkanı'nın mektubuna cevap
Bay Başkan, Ankara,
12 Eylül 1963
12 Eylül 1963 günlü
mektubunuzla, bana aşağıdaki hususu bildirmek lütfunda bulunmuştunuz:
"Bay Başkan,
Bu müzakereler sırasında
belirttiğiniz isteğe uymak üzere, Ortaklık Anlaşması'nın 4 ve 12. maddeleri
hükümleri gözönünde bulundurularak, Ortaklık Konseyinin, Türkiye'deki iş
gücüne ilişkin sorunları hazırlık döneminden itibaren inceleyebilmesini
Topluluğun kabul eylediğini size bildirmekle şeref duyarım.
Bu mektubun alındığının
lütfen bildirilmesini rica ederim."
Bu mektubun alındığını
bildirmekle şeref duyarım.
En üstün saygılarımın
kabulünü dilerim Bay Başkan.
Hasan Esat IŞIK
Türk Heyeti Başkanı
"Türkiye ile Avrupa Ekonomik
Topluluğu arasında bir Ortaklık Yaratan Anlaşma" ya ekli "Geçici Protokol"
ün birinci maddesi uyarınca 23 Kasım 1970 tarihinde Brüksel'de imzalanmış
olan Katma Protokol ve Ekleri ile Mali Protokol, Avrupa Kömür ve Çelik
Topluluğu yetki alanına giren maddelerle ilgili Anlaşma ve Son Senet'in
onaylanmasının uygun bulunduğuna dair Kanun
Kanun No. 1448 R. Gazete
No. 13915
Kabulü: 22.7.1971 R.G. Tarihi:
3.8.1971
Madde 1 - 12 Eylül
1963 tarihinde Ankara'da imzalanmış, 4/2/1964 tarih ve 397 sayılı Kanunla
onaylanması uygun bulunmuş 22/10/1964 tarih ve 6/3820 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı ile onaylanmış, 20/11/1964 tarih ve 6/3930 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı ile yürürlüğe girmiş olan "Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu
Arasında Bir Ortaklık Yaratan Anlaşma" ya ekli "Geçici Protokol"ün birinci
maddesi uyarınca, bahis konusu Anlaşma'nın 4. maddesinde gözetilen geçiş
döneminin gerçekleşme şartları, usulleri, sıra ve süreleri ile ilgili hükümlerini
tespit etmek üzere 23 Kasım 1970 tarihinde Brüksel'de imzalanmış olan "Katma
Protokol ve Ekleri" ile "Mali Protokol", "Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu
Yetki Alanına Giren Maddelerle İlgili Anlaşma" ve "Son Senet" in onaylanması
uygun bulunmuştur.
Madde 2 - Bu Kanun
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 3 - Bu Kanun'un
hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
Karar No. 7/5476 R.Gazete
No. 14406
Tarihi: 21.12.1972 R.G.
Tarihi: 29.12.1972
Türkiye ile Avrupa
Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık Yaratan Anlaşma'ya ekli geçici
Protokol'ün birinci maddesi uyarınca, Hükümetimizle Avrupa Ekonomik Topluluğu
arasında 23 Kasım 1970'de imzalanmış ve 22 Temmuz 1971 tarih ve 1448 sayılı
Kanunla onaylanması uygun bulunmuş olan "Katma Protokol", "Mali Protokol",
"Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'nun Yetki Alanına Giren Maddelerle İlgili
Anlaşma" ve "Son Senet"in, 1 Ocak 1973 tarihinden itibaren yürürlüğe girmek
üzere onaylanması; Dışişleri Bakanlığı'nın 15 Aralık 1972 tarih ve ESGM
(ESAD) 760.430/72-1284 sayılı yazısı üzerine, 31 Mayıs 1963 tarih 244 sayılı
Kanunun 2 ve 3. maddeleri uyarınca Bakanlar Kurulu'nca 21/12/1973 tarihinde
kararlaştırılmıştır.
|