"gözden geçirilmiş KOB" belgesinde kapsamlı bir durum analizi
yaparak "tüm beklentilerini" dile getirdi.
Belgede, Türkiye'nin AB'ye "aday" olduğunun
1999'da Helsinki zirvesinde teyit edildiği, daha sonra yapılan Laeken,
Sevilla, Brüksel ve Kopenhag zirvelerinde Türkiye'nin siyasi
kriterlere ilişkin kaydettiği ilerlemelerin tanındığı belirtildi.
2002 Kopenhag Zirvesi'nde, "2004 yılı Aralık ayında AB
Komisyonu'nun hazırlayacağı rapor ışığında AB Konseyi'nin, Türkiye'nin
Kopenhag siyasi kriterlerini yerine getirdiğine karar vermesi halinde,
Türkiye ile tam üyelik müzakerelerinin hemen başlatılacağı kararı
verildiği" hatırlatıldı.
- MALİ YARDIM
Türkiye'ye yapılacak yıllık mali yardımın 177 milyon euro olarak
belirlendiği, ancak bu miktarın önemli ölçüde artırılmasının
öngörüldüğü belirtilen komisyon raporunda, 2004 yılı için 250 milyon, 2005 için
300 milyon, 2006 için 500 milyon euro olmak üzere, üç yılda toplam 1
milyar 50 milyon euroluk bir yardım planı önerildi.
"Türkiye'nin, Kopenhag siyasi kriterlerini yerine getirmesine, bu
çerçevede kurumsal yeteneklerini güçlendirmesine" yönelik bu
yardımdan, "demokrasi, hukuk devleti, insan hakları, azınlık hakları,
erkek-kadın eşitliği savunucusu olan" sivil toplum örgütlerinin de
yararlanmaları öngörüldü.
- TEMEL İLKELER
KOB'da, tüm adaylar için geçerli temel ilkeler hatırlatıldı.
Bunlar arasında, "demokrasiyi, hukuku, insan haklarını ve azınlıkları
koruyan ve garanti altına alan kurumlara sahip olmak", "rekabet gücü
olan ve AB iç pazarına uyumlu bir ekonomiye sahip bulunmak", "AB'nin
ekonomik, siyasi ve parasal hedeflerinin getirdiği yükümlülükleri
üstlenebilecek yetenekte olmak" yer aldı.
- SİYASİ KRİTERLER
2003-2004 dönemini kapsayan siyasi beklentiler özetle şöyle
sıralandı:
Kıbrıs sorununun tam çözümü için sürdürülen çabaları, BM Genel
Sekreteri'nin halen masa üzerinde bulunan inisiyatifleri çerçevesinde,
kararlı bir şekilde desteklemek.
Komşularla var olan olası sınır sorunlarını ve diğer bilinen
sorunları çözmek için mümkün olan her olanağı kullanmak.
Ölüm cezasına ilişkin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 6.
Protokolü'nü imzalamak. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine uymak.
Siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel haklara ilişkin uluslararası
antlaşmaları imzalamak.
İşkenceye ve kötü muameleye
karşı önlemler almak.
Tutuklu ve hükümlülerin avukatlarıyla özel görüşme haklarına ve
ailelerinin tutukluluk durumu hakkında hemen bilgilendirilmesi
haklarına saygı göstermek.
Yasal alanda ve pratik uygulamada, dil, ırk, din, inanç, renk,
cinsiyet, siyasi görüş ayırımı yapılmaksızın, tüm bireylerin temel
insan hak ve hürriyetlerini garanti altına almak.
Fikir hürriyeti ve basın özgürlüğü alanındaki reformlara devam
etmek, kısıtlamaları kaldırmak. Şiddet içermeyen görüş bildirdikleri
için yargılanan veya mahkum edilen kişilerin durumunu düzeltmek.
Dernek ve toplantı özgürlüğü alanında hukuk reformlarını
sürdürmek. Sendikal kısıtlamaları kaldırmak. Sivil toplumun
gelişmesine katkıda bulunmak.
Tüm din toplulukları ve bireyler için din, inanç ve düşünce
özgürlüğünü sağlayacak önlemler almak.
Vatandaşların tümü için kültürel hakları ve farklılıkları garanti
alına almak. Türk dili dışında dillerden eğitim, radyo ve televizyon
yayını olanaklarını garanti altına almak. Bu alandaki kısıtlamaları
kaldırmak.
Milli Güvenlik Kurulu'nun çalışma şeklini, AB ülkelerindeki
pratik uygulamada olduğu gibi, askeri işler üzerinde sivil kontrol
olacak şekilde uyarlamak.
Adli mekanizmanın bağımsızlığını ve etkinliğini güçlendirmek.
Cezaevi koşullarının AB ülkelerindekilerle uyumlu olması için
girişimleri sürdürmek.
Bölgeler arasındaki farklılıkların giderilmesi ve özellikle
Güneydoğu Anadolu bölgesindeki durumun geliştirilmesi için çabaları
sürdürmek.
- EKONOMİK KRİTERLER
Kısa ve orta vadeli ekonomik
kriterler de özetle şöyle:
Enflasyona karşı mücadele programını, IMF ve Dünya Bankası ile
uzlaşma çerçevesinde yürütülen reformlarla sürdürmek. Kamu
harcamalarını kısıtlamak.
Finans sektörü reformlarına süratle devam etmek, tarım
reformlarını gerçekleştirmek.
Kamu kurumlarının özelleştirilmesini, olayın sosyal boyutunu da
dikkate alarak hızlandırmak. Tütün ve şeker alanları dahil,
özelleştirilme çalışmalarını sürdürmek.
Dış yatırımları desteklemek ve kolaylaştırmak.
AB ile ekonomik diyalogu geliştirmek.
Emeklilik ve sosyal sigorta sistemlerinin işlerliğini garanti
altına almak.
Belgede ayrıca, malların, kapitallerin ve hizmetlerin
serbest dolaşımı, rekabet, şirket hakları, tarım, balıkçılık,
taşımacılık, maliye, istatistik, sosyal politika, istihdam, enerji,
eğitim, telekomünikasyon gibi birçok alanda çeşitli teknik beklentiler
yansıtıldı.