AGİT İSTANBUL ZİRVESİ

18-19 Kasım 1999

"Yüzyılın son zirvesi"  olarak nitelendirilen "AGİT İstanbul Zirvesi", Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı'na (AGİT) üye 54 ülkenin Devlet veya Hükümet Başkanlarının katılımıyla 18-19 Kasım 1999 tarihlerinde İstanbul'da gerçekleştirildi. İstanbul Zirvesi, 20. yüzyılın son çeyreğine damgasını vuran zirveler (1975 Helsinki, 1990 Paris) dizisinin üçüncüsü ve sonuncusu oldu. 

Zirve, 18 Kasım 1999 tarihinde Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in konuşmasıyla açıldı.

Demirel'in zirveyi açış konuşması şöyle:

Ekselansları,

Baylar ve Bayanlar,

Aziz Meslekdaşlarım ve Dostlarım,

AGİT İstanbul Zirvesi'nin açıldığını bildirmekten onur duyuyorum.

Ülkem ve halkım adına, hepinize hoşgeldiniz diyorum. Verimli bir Zirve ve İstanbul'da hoş bir zaman geçirmenizi dilerim.

Helsinki Nihai Senedi yaklaşık 25 sene önce imzalanmıştı. Ben de orada idim.

Kısa bir süre zarfında bu denli tarihi değişikliklerin meydana geleceğini hiçbirimiz hayal edemezdik dersem, sanırım Nihai Senede imza koyan zevatın çoğu adına da hislerimi ifade etmiş olurum. Gerçekten Nihai Senedi imzalayan birçoğumuz Avrupa'daki bölünmüşlüğe icazet verildiği gerekçesiyle eleştirilmiştik. Ancak bu eleştirileri yapanlar yanıldılar. Değişimin kaçınılmaz olduğuna inananları tarih haklı çıkarmıştır. Nitekim, AGİT bölgesinde transformasyona ve olağanüstü değişikliklere şahit olduk.

Pek çok siyasetçi, sözkonusu gelişmelerin sonucu olarak daha iyi durumda olup olmadığımızı sorgulamaktadır. Karşılaşmaya devam ettiğimiz risk ve tehditlere rağmen, kendi açımdan daha iyi durumda olduğumuzu söyleyebilirim.

Olayların ardından konuşmak her zaman daha kolaydır. Geriye dönüp baktığımızda, pek çok şeyin daha başka şekilde ele alınmış olması gerektiğine inanabiliriz. Ancak, bir bütün olarak düşünüldüğünde, tercih edilmiş olan yol doğru olandır. 1975'de hepimiz birbirimize karşı güvensizlik duyuyorduk. Bugün ise, halklarımız için daha fazlasını yapmaya çalışan ve ortak değerleri paylaşan bir toplum olarak işbirliği halindeyiz. Bu daha iyi bir geleceğe işaret eden, nitelikli bir değişimdir.

Değişim sokaktaki insan için de geçerlidir. Bugün artık onlar uygulamakta olduğumuz politikaların baş aktörleri ve yararlanıcılarıdır. Helsinki Nihai Senedi, Paris Şartı, kısaca tüm AGİT kazanımları, halklarımızın yaşam standartlarını yükseltmiştir.

Ülkemizde meydana gelen son depremlerin büyüklüğü bizi zor durumda bıraktı. Fakat bu aynı zamanda milletler ve halklar arasındaki olağanüstü dayanışmanın tam anlamıyla ortaya çıkmasına da vesile teşkil etti. Dostlarımızın bu büyük ilgisi bizim için ümit kaynağı olmuştur. Doğal felaketler kaçınılmaz olaylardır. Bizler sadece çekilen acıları hafifletebiliriz. Ancak, insanın sebep olduğu felaketlerden kendimizi koruyabiliriz. AGİT bu yolda katkı sağlayabilir.

Samimiyetle ümit ediyorum ki, sonuçları ve alacağı kararlar itibarıyla, bu Zirve birbiriyle kenetlenmiş ve daha müreffeh toplumlar olmamız yolundaki çalışmalarımıza ivme kazandıracaktır.

2000 yılı, Nihai Senedin imzalanmasının 25. yıldönümü olacaktır. Helsinki Nihai Senedi'nin yeni ve daha iyi bir dönemin habercisi olduğu gibi, 2000 yılının da yeni ve daha iyi bir binyılın müjdecisi olmasını ümit ediyorum. AGİT'in 25. yıldönümünü en görünür şekilde kutlamak ve gerçekleştirdiklerimizle övünmek hakkımızdır.

25 sene önce Helsinki'de ideolojik farklılıklarımıza rağmen ortak bir gelecek yaratabileceğimizi kanıtlamak için biraraya gelmiştik. Bugün ideolojik farklılıklar geride kalmış olup, paylaştığımız siyasi vizyon bizi birbirimize daha güçlü bağlarla bağlamaktadır. İzin verirseniz Lizbon'da söylediğimi tekrarlayayım: "Herbirimizin barış ve refahı, hepimizin barış ve refahı olarak görülmelidir. Bizi birleştiren hususlar üzerine odaklanmalı ve farklılıklarımızı ortak mirasımızın zenginliği olarak değerlendirmeliyiz". Sadece bu şekilde daha müreffeh ve daha barışçı bir dünya yaratma amacına ulaşabiliriz. 

Sözlerimi bitirmeden önce Sayın Bakan Vollabaek'i zorlu bir dönemde AGİT'i yönetmekte gösterdiği başarı nedeniyle kutluyorum. 

Hepinize teşekkür ederim. 
 
 

Geldiğiniz sayfaya dönüş	Sayfa Başı