| ILO Kabul Tarihi: 6 Haziran 1930
Kanun Tarih ve Sayısı: 23 Ocak 1998 / 4333
Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 27 Ocak 1998 / 23243
Bakanlar Kurulu Kararı Tarih ve Sayısı: 25 Mayıs 1998 / 98 -
11225
Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı: 23 Haziran 1998 / 23381
Uluslararası Çalışma Örgütü Yönetim Kurulu’nun vaki daveti üzerine 10
Haziran 1930 tarihinde Cenevre'de 14 üncü toplantısını yapan Uluslararası
Çalışma Örgütü Genel Konferansı,
Toplantı gündeminin 1 inci maddesine dahil bulunan cebri veya mecburi
çalıştırma konusundaki bazı tekliflerin kabulüne ve,
Bu tekliflerin Uluslararası bir Sözleşme şeklini almasına karar verdikten
sonra,
Uluslararası Çalışma Örgütü’nün üyeleri tarafından Uluslararası Çalışma
Örgütü’nün statüsü hükümleri gereğince onanmak üzere cebri çalıştırmaya
müteallik 1930 tarihli Sözleşme adını taşıyacak olan aşağıdaki Sözleşmeyi
bugünkü Yirmisekiz Haziran bin dokuz yüz otuz tarihinde kabul eder.
MADDE 1
1- Uluslararası Çalışma Örgütü’nün bu Sözleşme’yi onaylayan her
üyesi mümkün olduğu kadar kısa bir sürede her ne şekil altında olursa olsun
cebri veya mecburi çalıştırmanın kaldırılmasını taahhüt eder.
2- Cebri veya mecburi çalıştırmanın tamamen kaldırılması amacıyla,
cebri veya mecburi çalıştırmaya, geçici bir müddet için, sadece kamu yararı
ve istisnai önlem olarak aşağıdaki maddelerde belirtilen şartlarda ve garantilerle
başvurulabilir.
3- Bu Sözleşmenin yürürlüğe girmesinden itibaren beş senelik
bir sürenin sonunda ve Uluslararası Çalışma Örgütü Yönetim kurulunun aşağıdaki
31 inci maddede öngörülen raporunu hazırlaması sırasında Uluslararası Çalışma
Örgütü her ne şekil altında olursa olsun yeni bir geçiş süresi tanınmaksızın
cebri veya mecburi çalıştırmanın kaldırılması ihtimalini tetkik edecek
ve Konferans gündemine bu konunun alınıp alınmaması hususuna karar verecektir.
MADDE 2
1- Bu Sözleşmenin amaçları için, “Cebri veya Mecburi Çalıştırma”
ifadesi herhangi bir kişinin ceza tehdidi altında ve bu kişinin tam isteği
olmadan mecbur edildiği tüm iş veya hizmetleri ifade eder.
2- Ancak “Cebri veya Mecburi Çalıştırma” ifadesi bu Sözleşme
bağlamında aşağıdakileri kapsamaz:
a) Mecburi askerlik hizmeti hakkındaki kanunlar
gereğince mecbur tutulan ve sadece askeri bir mahiyet taşıyan işlere hasredilen
bir çalışma veya hizmet;
b) Bizzat kendi kendini yöneten bir memleketin
vatandaşlarının olağan kamu hizmeti yükümlülüklerinin bir parçasını teşkil
eden bir iş veya hizmet,
c) Çalışma veya hizmetin bir kamu makamının
nezaret ve kontrolü altında icra edilmesi ve söz konusu ferdin özel kişilerin,
şirketlerin veya özel-tüzel kişilerin hizmetine bırakılmaması veya verilmemesi
şartıyla, bir mahkemenin verdiği mahkumiyet kararının sonucu olarak yapmaya
mecbur edildiği bir iş veya hizmet;
d) Olağanüstü hallerde, yani harp, felaketler
veya yangın, su baskını, açlık, yer sarsıntıları, salgın hastalıklar ve
şiddetli hayvan salgınları, hayvanların ve mahsule zarar veren böcek veya
parazitlerin hastalık yaymaları durumunda ve genel olarak halkın bütünün
veya bir kısmının normal yaşama şartlarını veya hayatını tehlikeye koyan
tehlikeli veya zarar verici her türlü şartlarda yapılması mecburi bir iş
veya hizmet;
e) Küçük çaplı toplumsal hizmetler, yani toplum
fertleri tarafından doğrudan doğruya toplum menfaatine yapılan işler, bizzat
toplumun fertleri veya doğrudan doğruya temsilcilerinin bu çalışmaların
gerekli olduğunu beyan etmeleri hakkının tanınması şartıyla toplum üyelerine
düşen olağan kamu hizmeti mükellefiyetleri olarak mütealaa edilecektir.
MADDE 3
Bu Sözleşmenin uygulanmasında “Yetkili Makamlar” tabiri ya metropoliten
makamlarını, ya da ilgili ülkelerin en üst merkezi makamlarını ifade edecektir.
MADDE 4
1- Yetkili makamlar özel kişiler, şirketler veya özel tüzel kişiler
menfaatine cebri veya mecburi çalıştırmayı empoze etmeyecekler veya empoze
edilmesine izin vermeyeceklerdir.
2- Özel kişiler şirketler veya özel tüzel kişiler menfaatine
böyle bir cebri veya mecburi çalıştırma şekli, bir üye tarafından işbu
Sözleşmenin onaylanması Uluslararası Çalışma Örgütü tarafından tescil edildiği
tarihte mevcut olduğu takdirde, bu üye kendisi için bu Sözleşme’nin yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren sözkonusu cebri veya mecburi çalıştırmayı tamamen
kaldıracaktır.
MADDE 5
1- Özel şahıslara, şirketlere ve özel-tüzel kişilere tanınan
hiç bir imtiyaz, bu özel şahıs, şirket ve özel-tüzel kişilerin kullandıkları
yada ticaretini yaptıkları ürünlerin üretilmesi veya toplanması için cebri
veya mecburi çalıştırma imkanını hiç bir şekilde vermeyecektir.
2- Cebri veya mecburi çalıştırma imkanı veren hükümler ihtiva
eden imtiyazlar mevcut olduğu takdirde, söz konusu hükümler işbu Sözleşmenin
1 inci maddesine uygunluk sağlaması için mümkün olan süratle feshedilecektir.
MADDE 6
İdarenin memurları, sorumlu oldukları halkı görevleri gereği herhangi
bir şekilde çalıştırmaya teşvik etme durumunda kalmaları halinde dahi,
bu halka özel şahıslar şirketler veya özel-tüzel kişiler için çalışmaları
için ferden yada toplu olarak baskıda bulunmayacaklardır.
MADDE 7
1- İdari görevler icra etmeyen şefler, cebri veya mecburi çalıştırmaya
baş vurmayacaklardır.
2- İdari görevler icra eden şefler, yetkili makamların kati müsaadesiyle,
bu Sözleşmenin 10 uncu maddesinde öngörülen şartlarda cebri veya mecburi
çalıştırmaya başvurabilirler.
3- Kanunen tanınan ve herhangi bir şekil altında yeterli ücret
alamayan şefler, ilgili yönetmeliklere uyulması ve istismarı önleyecek
tüm gerekli tedbirlerin alınması şartıyla, kişisel hizmetlerden yararlanabilirler.
MADDE 8
1- Cebri veya mecburi çalıştırmaya müracaat edilmesi hususundaki
her bir kararın sorumluluğu ilgili ülkenin üst sivil makamlarına düşecektir.
2- Ancak, bu makamlar üst mahalli makamlara işçilerin daimi
oturma mahallinden uzaklaşmalarına mahal vermeyecek şekilde, cebri veya
mecburi çalıştırma yetkisi verebilirler. Bu makamlar işbu Sözleşmenin 23
üncü maddesinde öngörülen yönetmelikle belirtilen müddetler ve şartlara
tabi olacak şekilde görevlerinin icrasından idarenin memurlarının yer değiştirmesi
ve idari materyalin nakli bahis konusu olduğu takdirde işçilerin normal
ikamet mahalli haricinde icraatta bulunmaları için cebri veya mecburi çalıştırma
konulması hususunda üst mahalli makamlara da yetki verebilirler.
MADDE 9
Bu Sözleşmenin 10 uncu maddesinde belirtilen aksi hükümler hariç, cebri
veya mecburi çalıştırma koyma hakkına haiz herhangi bir makam önce;
a) Verilecek hizmetin onu icra etmesi talep edilen toplum için
önemli ve doğrudan doğruya toplum menfaatine olduğuna,
b) Bu hizmet veya işin halihazır veya yakın gelecek zarurete
haiz olduğuna;
c) İlgili ülkede benzeri iş veya hizmetler için geçerli olanlardan
düşük olmayan ücret ve çalışma şartları önerilmesine rağmen bu hizmetin
yerine getirilmesi veya işin yapılması için gönüllü iş gücü temini mümkün
olmadığına;ve
d) iş veya hizmetin, mevcut işgücü ve onun söz konusu işi yapma
kabiliyeti göz önüne alınarak, söz konusu halka çok ağır bir yük teşkil
etmediğine kani olduğu takdirde ancak bu çalıştırma şekline müsaade etmelidir.
MADDE 10
1- Vergi olarak talep edilen cebri veya mecburi çalıştırma ve
idare görevleri icra eden şefler tarafından kamu menfaatine çalışmalar
için konulan cebri veya mecburi çalıştırma tedricen kaldırılacaktır.
2- Bu kaldırmayı beklerken, vergi olarak cebri veya mecburi çalıştırma
talep edildiği veya kamu menfaatine çalışmalar için idari görevleri icra
eden şefler tarafından cebri veya mecburi çalıştırma konulduğu takdirde
ilgili makamlar ilk önce:
a) Yapılacak iş veya verilecek hizmetin onu
icra etmesi talep edilen toplum için önemli ve doğrudan doğruya toplum
menfaatine olduğuna;
b) Bu hizmet veya işin halihazır veya kaçınılmaz
olarak yakında doğacak bir ihtiyacı karşıladığına
c) iş veya hizmetin mevcut iş gücü ve onun
söz konusu işi yapma kabiliyeti göz önüne alınarak, söz konusu halka çok
ağır bir yük teşkil etmediğine;
d) Bu iş veya hizmetin icrasının işçileri
daimi ikametgahlarının olduğu mahalden uzaklaştırmaya mecbur etmeyeceğine;
e) Bir iş veya hizmetin icrasının dinin,
sosyal yaşamın, veya tarımın icaplarıyla uyumlu yönlendirileceğine kani
olmalıdırlar.
MADDE 11
1- Sadece 18’den yukarı ve 45’den aşağı yaşlarda bulunan sağlam
yetişkin erkekler cebri veya mecburi çalıştırmaya tabi olabilirler. Bu
sözleşmenin 10 uncu maddesinde öngörülen iş türleri hariç, aşağıdaki tedbirler
ve şartlar dikkate alınmalıdır.
a) Mümkün olan her halükarda, konulan işi
yapacak ilgililerin bulaşıcı bir hastalığının olmadığının, bedeni kabiliyetlerinin
yapılacak iş ve icra edileceği şartlara uygunluğunun idarece tayin edilen
bir doktor tarafından önceden tesbit edilmesi.
b) Öğretmenler öğrenciler ve genel olarak
idari personelin muaf tutulması;
c) Her toplumda aileyi ve sosyal yaşam için
zorunlu yetişkin ve sağlam erkek miktarının bırakılması
d) Karı-koca ve aile bağlarına saygı gösterilmesi,
2- Yukarıdaki paragrafın (c) altparagrafının uygulamasında, bu
Sözleşmenin 23 üncü maddesinde öngörülen düzenlemeler, belirli sayıda nüfustan
bir seferde alınabilecek daimi nüfusun erkek ve sağlam fert nisbetini tesbit
eder, ancak bu nisbet hiç bir şekilde bu nüfusun %25 ini geçemez. Bu nisbeti
tesbit ederken yetkili makamlar nüfus yoğunluğunu bu nüfusun sosyal ve
fiziki kalkınmışlığını, mahallinde ve kendi hesaplarına ilgililer tarafından
icra edilecek işlerin durumunu ve yılın hangi devresinde olacağını dikkate
almalıdırlar; ve genel olarak ilgili toplumun normal yaşamının iktisadi
ve sosyal ihtiyaçlarına saygı göstermelidirler.
MADDE 12
1- Herhangi bir ferdin muhtelif şekiller altında cebri veya mecburi
çalıştırmaya maruz kalabileceği azami müddet, 12 aylık bir sürede, işyerine
gitmek ve oradan gelmek için geçen gerekli yolculuk günleri de dahil olmak
üzere 60 günü geçemez.
2- Cebri veya mecburi çalıştırmaya maruz kalan her işçiye icra
ettiği cebri veya mecburi çalışma müddetlerini gösteren bir sertifika verilecektir.
MADDE 13
1- Cebri veya mecburi çalıştırılmaya maruz kalan her şahsın normal
çalışma saatleri gönüllü çalışma için ayrılan saatlerle aynı olmalı ve
cebri veya mecburi çalıştırılma esnasında normal süre içinde icra edilen
çalışma saatleri gönüllü çalışmaların fazla çalışma saatleri için öngörülen
nisbetlere eşit nisbetlerde ücretlendirilmelidir.
2- Herhangi bir şekil altında cebri veya mecburi çalıştırılmaya
maruz kalan bütün şahıslara haftada bir dinlenme günü verilmelidir ve bu
gün mümkün olduğu ölçüde söz konusu memleketin veya bölgenin örf ve adetlerine
göre hasredilen güne tesadüf ettirilmelidir.
MADDE 14
1- Bu Sözleşme’nin 10 uncu maddesinde öngörülen cebri veya
mecburi çalıştırma haricinde, ne şekilde olursa olsun, cebri veya mecburi
çalıştırmanın ücreti nakit olarak ödenmeli ve bu ücret aynı tür işler için
işçilerin istihdam edildikleri bölgede yürürlükte olanlardan ve ne de işçilerin
işe alındıkları bölgede yürürlükte olanlardan daha aşağı olmamalıdır.
2- İdari vecibelerinin icrasında şefler tarafından konulan çalıştırılma
halinde mümkün olan en kısa sürede, ücretlerin ödenmesinin önceki paragrafta
öngörülen şartlarda yerine getirilmesi uygulamasına geçilecektir.
3- Ücretler, kabile şefine veya başka herhangi bir makama değil,
her işçiye ferden ödenmelidir.
4- İşyerine gidiş ve gelişler için geçen yolculuk günleri ücretlerin
ödenmesinde iş günü olarak kabul edilmelidir.
5- Bu madde, işçiye verilen ücretten işçinin mutad olan günlük
yiyeceğinin karşılığı kesilecektir şeklinde anlaşılmamalıdır; ama ücretlerden
mükellefiyetlerinin yerine getirilmesi, işlerinin özel şartları dolayısıyla
işlerine devam etmelerini sağlamak için işçilere verilen özel yemek, elbise
ve lojman, ve ne de alet temini gayesiyle hiç bir kesinti yapılmaz.
MADDE 15
1- İşten hasıl olan kazaların veya hastalıkların tanzimi ile
ilgili kanun ve yönetmelikler ve ilgili ülkede yürürlükte olan ölen veya
malul işçilerin bakmakla yükümlü oldukları kimselere tazminat verilmesini
öngören kanun ve yönetmelikler serbest çalışan işçilerle aynı şartlarda
cebren veya mecburi çalıştırmaya tabi olan şahıslara da aynı şekilde uygulanacaktır.
2- Bir işçiyi cebri veya mecburi bir işte istihdam eden bir makam
her halükarda çalışmadan hasıl olan bir kaza veya hastalık işçinin kısmen
veya tamamen kendi ihtiyaçlarını karşılamasına mani olursa söz konusu işçinin
maişetini sağlamakla mükellef olacaktır. Bu makam, işten hasıl olan işgörmezlik
veya ölüm halinde adı geçen işçinin fiilen bakmakla yükümlü olduğu kimsenin
bakımını sağlamak için tedbirler almakla da yükümlü olmalıdır.
MADDE 16
1- Cebri veya mecburi çalıştırmaya tabi olan kimseler, istisnai
zaruret halleri hariç, yiyecek ve iklim şartları alıştıkları şartlardan
sağlıklarına zarar verecek ölçüde farklı bölgelere nakledilmemelidir.
2- Bu işçilerin şartlara alışması ve sağlıklarının korunması
için gerekli hijyen ve barınma ile ilgili tedbirlerin sıkı bir şekilde
alınmamış olması halinde bu işçilerin nakillerine izin verilmeyecektir.
3- Böyle bir nakil zorunlu olduğu takdirde işçilerin yeni gıda
ve iklim şartlarına tedricen intibakını sağlayan tedbirler yetkili tıbbi
servisin mütealasından sonra kabul edilmelidir.
4- Bu işçilerin alışkın olmadıkları devamlı bir işi yapmalarının
talep edilmesi halinde, onların bu nevi bir işe intibaklarının özellikle
tedrici eğitim çalışma saatleri sağlanması ve ara dinlenmelerinin tanzimi
ve gerekli olan istirahat veya günlük iaşenin arttırılması veya iyileştirilmesi
hususunda tedbirler alınmalıdır.
MADDE 17
İşçilerin uzun bir müddet işyerinde kalmalarını mecbur eden inşaat ve
bakım işleri için cebri veya mecburi çalıştırmaya başvurulmasına müsaade
etmeden önce yetkili makamlar aşağıdaki hususlardan emin olmalıdırlar.
1- İşçilerin sağlığının korunması ve onlara gerekli her türlü
tıbbi bakımın deruhte edilmesi ve özellikle:
a) Bu işçilerin işe başlamadan evvel ve çalışma
süresince belirli aralıklarla doktor tetkikinden geçirilmesi;
b) Bütün ihtiyaçları karşılamak için gerekli
materyal, hastaneler, hasta bakıcılar, dispanserler ve yeterli sağlık personelinin
varolması ve,
c) İşyerlerindeki sıhhi şartların, işçilerin
su, yiyecek, içecek maddelerinin temin edilmesi ve işyerinin mutfak materyali
ile techizinin iyi bir şekilde sağlanması ve gerektiğinde de lojman ve
kıyafet yardımının tatminkar durumda olması;
2- İşçinin isteği veya rızası üzerine, emin bir usulle işçinin
ücretinin bir kısmının işçi ailesinin geçiminin sağlanması için uygun tedbirler
alınmalıdır;
3- İşçilerin çalışma mahalline gidiş gelişleri yol masrafları
ve sorumluluğu idarece sağlanmalıdır ve idare mevcut bütün nakliyat vasıtalarından
mümkün olduğu kadar geniş ölçüde faydalanarak bu yolculukları kolaylaştırmalıdır.
4- Belirli bir süre iş göremezliğe sebebiyet veren iş kazası
veya hastalık halinde işçinin kendi memleketine dönmesiyle ilgili masrafları
idare tarafından karşılanmalıdır.
5- Cebri veya mecburi çalışma süresinin hitamında, gönüllü işçi
olarak kalmak isteyen her işçiye iki senelik bir müddet zarfında bedava
memleketine dönme hakkını kaybetmeden bu isteğini yerine getirmesine izin
verilir.
MADDE 18
1- Hamal veya kayıkçıların işi gibi, şahısların veya malların
taşınması için baş vurulan cebri veya mecburi çalıştırma mümkün olduğu
kadar kısa bir sürede kaldırılmalıdır. Yetkili makamlar bu sırada, özellikle
şu hususları tesbit eden yönetmelikleri yayımlamalıdırlar:
a) Bu çalıştırmanın sadece idare memurlarının
görevleri sırasındaki yer değiştirmeleri veya hükümet kurumlarının nakli
veya mutlaka acil bir zorunluluk halinde diğer şahısların ve memurların
nakli için kullanılması mükellefıyeti,
b) Bu işte kullanılacak işçilerin bu işte
bedenen uygun olduğu, mümkün olan yerlerde önceden bir doktor muayenesiyle
belgelendirme mükellefiyeti; Böyle bir muayenenin mümkün olmadığı hallerde
bu işgücünü istihdam eden şahsın, istihdam edilen işçilerin istenilen bedeni
kabiliyete haiz oldukları ve bulaşıcı bir hastalıktan muzdarip olmadıklarından
emin olma mükellefiyeti;
c) İşçiler tarafından taşınacak azami yük;
d) Bu işçilerin oturdukları mahalden götürülecekleri
azami mesafe;
e) Dönüş yolculuk günleri de dahil olmak
üzere, bu işçilerin mecbur tutuldukları aylık veya başka bir müddet için
görevlendirilebilecekleri azami gün sayısı;
f) Cebri veya mecburi çalıştırmanın bu şeklini
talep etme hakkına sahip kimseler ve onların cebri çalıştırmaya ne ölçüde
müracaat etme haklarının olduğu.
2- Önceki paragrafın (c), (d) ve (e) harfleri altında bahis konusu
olan üst sınırları tesbit ederken yetkili makamlar, dikkate alınacak muhtelif
faktörleri, özellikle işçilerin toplandığı nüfusun bedensel kabiliyetini,
katedilecek yolun mahiyetini ve iklim şartlarını dikkate almalıdırlar.
3- Yetkili makam ayrıca bu taşıyıcı işçilerin normal günlük seyahatlerinin
ortalama 8 saatlik bir iş gününe tekabül eden bir mesafeden daha fazla
olmamasını teminen gerekli düzenlemeleri yapacaktır.
Bu düzenlemelerle esas olarak sadece taşınacak ağırlık ve katedilecek
mesafe değil, aynı zamanda yolun mahiyeti, mevsim ve diğer tüm unsurlar
ve günlük normal seyahatleri aşan seyahatlerde bunlar için normal saat
ücretinden yüksek ücret ödeneceği anlaşılmalıdır.
MADDE 19
1- Yetkili makam cebri ekip biçmeyi sadece açlık veya yiyecek
ikmalinde yaşanan yetersizliklere karşı bir önlem olarak ve herhalükarda
yiyecek ve ürünün onu üreten insanların veya topluluğun mülkiyetinde kalması
koşuluyla izin verebilir.
2- Bu madde, üretimin kanun veya gelenek gereği ortaklık esası
üzerinde örgütlendiği ve ürün veya bunun satılmasından elde edilen karın
topluluğun mülkiyeti olarak kaldığı yerlerde topluluk üyelerinin topluluk
tarafından kanun veya gelenek tarafından talep edilen işlerin topluluk
üyeleri tarafından yapılması zorunluluğunu ortadan kaldırır şekilde yorumlanmayacaktır.
MADDE 20
Üyelerinin herhangi biri tarafından işlenmiş suçlar için bir topluluğun
tümüne ortak bir ceza uygulanmasını öngören kanunlar cebri veya mecburi
çalıştırmayı bir topluluk için bir ceza usulü olarak öngören hükümler içermeyecektir.
MADDE 21
Madenlerde yapılmakta olan yeraltı çalışmaları için cebri veya mecburi
çalışmaya başvurulmayacaktır.
MADDE 22
Bu Sözleşme’yi onaylayan ülkelerin Uluslararası Çalışma Örgütü Anayasasının
22inci maddesi hükümleri uyarınca bu Sözleşme hükümlerini hayata geçirmek
için aldıkları önlemler hakkında Uluslararası Çalışma Örgütü’ne sunmayı
taahhüt ettikleri raporlar, bu ülkede mecburi çalıştırmaya ne ölçüde başvurulduğu,
buna ne amaçla gerek görüldüğü, hastalık ve ölüm oranları, ücret ödeme
metodları ve ücret tarifesi ve konuyla ilgili olabilecek diğer bilgiler
konusunda mümkün olduğunca ayrıntı içerecektir.
MADDE 23
1- Sözkonusu Sözleşme hükümlerini yerine getirmek için yetkili
makamlar cebri veya mecburi çalıştırmanın kullanımına ilişkin tam ve vazıh
yönetmelikleri yayımlayacaklardır.
2- Bu yönetmelikler, özellikle cebri veya mecburi çalışmaya tabi
kılınan her şahsa, çalışma koşullarıyla ilgili şikayetlerini yetkililere
iletmesini mümkün kılacak ve bu şikayetlerinin incelenip değerlendirilmesini
güvence altına alan kurallar ihtiva edecektir.
MADDE 24
Cebri veya mecburi çalıştırmayı düzenleyen yönetmeliklerin sıkı bir
şekilde uygulanmasını teminen, ya gönüllü çalışmanın teftişi için tesis
edilmiş mevcut bir iş teftiş kurulunun görevleri cebri veya mecburi çalışmayı
da kapsayacak şekilde genişletilerek, yada bunu başka yollarla sağlayacak
uygun tedbirler her halükarda alınacaktır. Cebri veya mecburi çalıştırmaya
tabi kılınan kişilerin bu yönetmelikler hakkında bilgi sahibi olmalarını
sağlayacak tedbirler de alınacaktır.
MADDE 25
Cebri veya mecburi çalıştırmanın kanuna aykırı olarak geliştirilmesi
bir suç olarak cezalandıracak ve bu Sözleşme’yi onaylayan her üye kanunca
getirdiği müeyyidelerin gerçekten etkili ve tam olarak uygulanmasının sağlanmasıyla
yükümlü olacaktır.
MADDE 26
1- Bu Sözleşmeyi onaylayan Uluslararası Çalışma Örgütü’nün her
üyesi, bu Sözleşmeyi egemenlik, yargı yetkisi, himaye, hükmetme, vesayet
veya otoritesi altında olan topraklarda, iç hukukuna ait konulardaki yükümlülüklerini
de yerine getirme hakkına sahip olarak, uygulamayı taahhüt eder. Bununla
beraber eğer bu üye Uluslararası Çalışma Teşkilatı Anayasası’nın 35inci
maddesinin hükümlerinden yararlanmak isterse; onaylamasına aşağıdaki bölgeleri
tanıtan bir beyanı eklemek zorunda kalacaktır.
1) İşbu Sözleşme hükümlerini herhangi bir
değişiklik olmadan uygulamayı planladığı yerler;
2) İşbu Sözleşme hükümlerini değişiklerle
uygulamayı planladığı yerler, bu durumda bu değişikler de beyana eklenecektir;
3) Hakkında kararı saklı tuttuğu yerler.
2- Yukarıda mezkur beyan onay işleminin ayrılmaz bir parçası
olacak ve aynı geçerliliğe haiz olacaktır. Böyle bir beyanı kaleme alan
her üye yapacağı yeni bir beyan ile bu maddenin (2) ve (3) üncü alt paragrafları
gereğince, ilk beyanındaki çekinceleri tamamen veya kısmen iptal etme hakkına
sahip olacaktır.
MADDE 27
Bu Sözleşme’nin resmi onay belgeleri Uluslararası Çalışma Örgütü Genel
Müdürüne gönderilecek ve onun tarafından tescil edilecektir.
MADDE 28
1- Bu Sözleşme, ancak onay belgeleri Genel müdür tarafından tescil
edilmiş olan Uluslararası Çalışma Örgütü üyelerini bağlayacaktır.
2. Bu Sözleşme iki üyenin onay belgesi Genel Müdür tarafından
tescil edildiği tarihten on iki ay sonra yürürlüğe girecektir.
3. Daha sonra bu Sözleşme, onu onaylayan her üye için onay belgesi
tescil edildiği tarihten on iki ay sonra yürürlüğe girecektir.
MADDE 29
1- Uluslararası Çalışma Örgütü Genel Müdürü Uluslararası Çalışma
Örgütü’nün tüm üyelerini kendisine örgüt üyeleri tarafından bildirilen
tüm onay ve fesihlerden haberdar kılacaktır.
2- Genel müdür, kendisine ikinci onayın bildirilmesinden sonra
Sözleşme’nin yürürlüğe giriş tarihini örgüt üyelerinin dikkatine getirecektir.
MADDE 30
1- Bu Sözleşme’yi onaylayan her üye Sözleşme’nin ilk olarak yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren on yıllık bir sürenin sonunda Uluslararası Çalışma
Örgütü Genel Müdürü’ne göndereceği ve Genel Müdür tarafından tescil edilecek
bir bildiri ile Sözleşme’yi feshedebilir. Fesih, tescil edildiği tarihten
itibaren bir yıl sonra muteber olur.
2. Bu Sözleşme’yi onaylamış olup da, onu, bundan evvelki fıkrada
sözü edilen on yıllık devrenin bitiminden itibaren bir yıl zarfında bu
madde de öngörüldüğü şekilde feshetmek hakkını kullanmayan her üye yeniden
5 yıllık bir müddet için bağlanmış olacak ve bundan sonra bu Sözleşme’yi,
her 5 yıllık devre bitince, bu maddede öngörülen şartlar içinde feshedebilecektir.
MADDE 31
Uluslararası Çalışma Örgütü Yönetim Kurulu, gerekli gördüğü zaman bu
Sözleşme’nin uygulanması hakkındaki bir raporu Genel Konferansa sunacak
ve Sözleşme’nin tamamen veya kısmen değiştirilmesi konusunun konferans
gündemine alınması gereği hakkında karar verecektir.
MADDE 32
1. Konferansın bu Sözleşme’yi tamamen veya kısmen değiştiren
yeni bir Sözleşme kabul etmesi halinde:
a) Tadil edici yeni Sözleşme’nin bir üye
tarafından onanması keyfiyeti, yukarıdaki 3üncü madde nazara alınmaksızın
ve tadil edici yeni Sözleşme yürürlüğe girmiş olmak kayıt ve şartıyla,
bu Sözleşme’nin derhal ve kendiliğinden feshini gerektirecektir.
b) Tadil edici yeni Sözleşmenin yürürlüğe
girmesi tarihinden itibaren bu Sözleşme üyelerin onaylanmasına artık açık
bulundurulmayacaktır.
2. Bu Sözleşme, onu onayıp da tadil edici Sözleşmeyi onaylamamış
bulunan üyeler için, herhalde şimdiki şekil ve içeriğiyle geçerli olmakta
devam edecektir.
MADDE 33
Bu Sözleşmenin Fransızca ve İngilizce metinleri aynı derecede geçerlidir.
|