|
|
 |
 ''KIYAK
EMEKLİLİK'' |
15 ARALIK 1999
Vekillere
katmerli kıyak
Milletvekilleri
komisyondan 15 dakikada geçirdikleri öneriyle maaşlarını 'temsil tazminatı'
adıyla 275 milyon lira artırdılar. Öneri yasalaşırsa, tazminat miktarı
2000'de de yüzde 30 artacak
Sosyal güvenlik kuruluşlarındaki açık, kamuoyunda "mezarda emeklilik yasası"
olarak bilinen yasayla kapatılmaya çalışılırken; Anayasa Mahkemesi'nce
sekizincisi de iptal edilen "kıyak emeklilik"lerini garantiye almak isteyen
milletvekilleri, kendilerini "temsil tazminatı"yla ödüllendirdi.
Milletvekilleri, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda dün 15 dakikada jet hızıyla
kabul ettikleri yasa önerisiyle kendilerine 'temsil tasminatı' bağlatıyor.
Önerinin yasalaşması durumunda milletvekillerinin ve emeklilerinin maaşlarına
bu yıl 275 milyon lira ek yapılacak. Memur maaşları için öngörülen yüzde
15 düzeyindeki artışa karşın tazminatlar 2000'de yüzde 30 oranında artarak
360 milyon lira olacak.
Yeni kıyaklar
Sosyal Güvenlik ile İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Temsil
Tazminatı Verilmesine İlişkin Yasa Önerisi'yle milletvekillerinin ödenek,
yolluk ve emeklilikleri konularında yeni kıyaklar getiriliyor. Önerinin
yasalaşması durumunda milletvekilleriyle dışardan atanan bakanlardan 65
yaşını dolduranlar, bunların dul ve yetimlerine bağlanan aylık ve tazminatlar
"kazanılmış hak" sayılacak.
Kıyak emeklilik yasasının iptal edilmesi nedeniyle gerekçeli karar yayımladığında
emekli milletvekillerinin maaşlarından kesilecek olan "yasama tazminatı",
"temsil tazminatı" adıyla Meclis bütçesinden ödenecek. Meclis bunu Hazine'den
tahsil edecek.
Anayasa Mahkemesi'ne
de kıyak
Son görev yerinin maaşıyla emekli olabilmesi için gereken yedi yıllık süreyi
doldurmadan görevlerinden ayrılmak zorunda kalan milletvekilleri, belediye
başkanları, YÖK ve rekabet kurulu üyeleri için bu süreyi aramamayı öngören
öneriye göre, bu kişilerle dul ve yetimleri de bu haklardan yararlanacak.
Yasa çıkarsa yalnızca milletvekillerine değil, yasayı iptal etme mercii
Anayasa Mahkemesi üyeleri de temsil tazminatından yararlanacak.
Öneriye göre, Danıştay, Sayıştay ve Yargıtay üyeleri birinci derece hakim
ve savcılar, genel müdür ve daha üst görevdeki devlet görevlileri, Silahlı
Kuvvetler'in üst kademelerinde bulunan yöneticilerle üniversitede temsil
görevinde bulunanlar da temsil tazminatından yararlanacak. Bu görevlerdekilerin
tazminatlarını hak edebilmeleri için iki yıllık süreyi doldurma koşulu
da aranmayacak.
Bu tazminatlar vergiye tabi olmayacak ve Bakanlar Kurulu, milletvekilleri
dışına da yayılan bu kıyak "temsil tazminatı"nın miktarını belirlemeye
ve istediği kadar arttırmaya yetkili olacak.
17
ARALIK 1999
Milletvekilleri
kıyak emeklilikte ısrarlı
Hükümetin tepkilere karşın milletvekillerine kıyak emeklilik getiren yasa
teklifinin cumartesi günü Genel Kurul'da görüşülmesi yönündeki önerisi
Genel Kurul'da kabul edildi.
Hükümet kıyak yasasının gündemin ilk sıralarına alınması için önce Danışma
Kurulu'na öneri getirdi. FP ve DYP'nin karşı çıkmasıyla uzlaşma sağlanamaması
üzerine öneri Genel Kurul'a grup önerisi olarak getirildi. Hükümetin gündem
düzenlenmesine ve çalışma saatlerinin değiştirilmesine ilişkin diğer önerileriyle
birlikte kıyak emekliliğin de cumartesi günü Genel Kurul'da görüşülmesi,
görüşmeler tamamlanana kadar Genel Kurul'un çalışması kabul edildi.
CHP karşı çıktı
CHP Genel Başkanı Altan Öymen, kamuoyunda, "Kıyak emeklilik" olarak bilinen
yasanın TBMM Komisyonu'ndan alelacele geçirilmesinin yakışıksız bir durum
olduğunu söyledi. Öymen, hükümetin bir yandan memurun ve emeklinin maaşını
"Bütçe imkanları kıt" gerekçesiyle düşük tuttuğunu, diğer yandan milletvekillerinin
maaşlarına zam yapıldığını, bunun da bir çifte standart olduğunu belirtti.
DSP İstanbul Milletvekili Rıdvan Budak da bu düzenlemeye karşı çıkarak,
"Toplumun duyarlılıkları ve karşı karşıya olduğu sorunlar nedeniyle buna
karşıyım. Sonuna kadar da karşı olacağım" dedi.
Öneriyi savunan diğer milletvekilleri şunları söyledi.
Murat Sökmenoğlu (MHP'li TBMM Başkanvekili): "İnsan haklarını savunanlar
eski milletvekillerinin haklarını bir gasp gibi göstererek kendileriyle
özdeşleşmeyen hareketlere son vermelidir. TBMM üyelerinin ve Meclis'in
yıpranmasının hiç kimseye faydası yoktur. KİT'lerin iştirakleri olan anonim
şirketlerin genel müdürlerinin aldıkları maaşları gözardı ederek, milletvekillerinin
maaşlarını sürekli gündemde tutanlar vicdan muhasebesi yapmalıdır."
Şükrü Sina Gürel (DSP'li Devlet Bakanı): "Toplumdaki hassasiyetlerin gözetilmesi
gerektiğini düşünüyorum."
Perihan Yılmaz (DSP İstanbul Milletvekili): "Milletvekili maaşı bir milyar
600 milyon civarında. Ben bu parayla geçinemiyorum. Birçok sabit masraf
var, yapmak zorundasınız bunları. Örneğin çiçek parası gibi. Bence bu çok
değil."
Bülent Arınç (FP Grup Başkanvekili): "Asgari ücretin 80 - 90 milyon lira
olduğu bir ülkede belki milletvekillerinin 1 milyar çıplak maaş alması
tartışılabilir. Ama SPK yöneticileri, Rekabet Kurumu yöneticileri, banka
müdürleri ve televizyon spikerlerinin çok altında maaş aldıkları da kesin.
Ben seçim çevreme her ay en az üç kere gidiyorum. Uçak bileti masrafım
150 milyonu buluyor. Milletvekillerinin normal emekliliği durumunda alacakları
para 100 - 150 milyon arasında. Bu para yeter deniliyorsa tamam. Ama yetmez
deniyorsa buna bir düzenleme getirmek lazım."
FP Genel Başkanı Recai Kutan, milletvekili emeklileri ile temsil görevi
olan üst düzey bürokratlara 360 milyon lira tazminat ödenmesini öngören
ve kamuoyunda "kıyak emeklilik" olarak adlandırılan yasa teklifiyle ilgili
olarak, "Teklifi henüz incelemedim. Yorum yapmak istemiyorum" dedi.
18
ARALIK 1999
DSP
ve MHP 'kıyağa hayır' diyecek
Komuoyunda 'kıyak emeklilik' diye bilinen ve büyük tepki gören, ANAP Siirt
Milletvekili Nizamettin Sevgili ve beş arkadaşının, milletvekillerinin
emekliliğini düzenleyen yasa önerisinin Genel Kurul'da görüşülmesi sırasında
DSP ve MHP milletvekillerinin ret oyu verecekleri öğrenildi.
Genel Kurul'un bugünkü birleşiminde ele alınacak olan yasa önerisine, DSP
Grubu'na mensup milletvekillerinin olumsuz baktıkları ve ret oyu verme
eğiliminde oldukları bildirildi. DSP milletvekillerinin görüştüğü MHP grup
yöneticilerinin de aynı görüşü taşıdıkları kaydedildi.
DSP Sakarya Milletvekili Ramis Savaş öneriyi eleştirirken, "150 bin depremzede
ailenin, bu kış şartlarında çadırda, prefabrikte yaşam mücadelesi verdiği
bir ortamda, Sevgili ve arkadaşlarının bu yakışıksız teklifinin Plan ve
Bütçe Komisyonu'nda kabul edilmesi, doğru değildir" dedi.
Savaş, Anayasa Mahkemesi tarafından sekiz defa iptal edilen ayrıcalıklı
emeklilik tekrar düzenlenirken, temsil ödeneği adı altında yeni bir ödeme
türü icat edildiğini ifade etti.
Akbulut savundu
TBMM Başkanı Yıldırım Akbulut İnsan Hakları Derneği Başkanı Hüsnü Öndül'ü
kabulünde gazetecilerin sorusunu şöyle yanıtladı:
"Bu tasarı gündemdedir. Yazılan birtakım şeyler doğru değildir. Birincisi
bir milletvekili de her kamu görevlisi gibi 25 yıldan sonra emekli olabiliyor.
Bir iki sene milletvekilliği yapıp emekli olunacak gibi bir intiba doğru
değildir. Bunun iyi bilinmesi lazım. Milletvekili emekli olunca aldığı
ücretin çokluğundan sözediliyorsa bunun da çok abartılmaması gerekir."
Tepki yok
Fazilet Partisi Bursa Milletvekili, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu üyesi
M. Altan Karapaşaoğlu ise "kıyak emeklilik"e "hiçbir tepki olmadığını"
iddia etti. Daha önce iptal edilmiş bir yasanın yeniden yasalaştırılması
için çalıştıklarını söyleyen Karapaşaoğlu, ancak bazı çevrelerin bu öneriyle
ilgili kamuoyunu yanlış yönlendirdiğini belirtti.
Karapaşaoğlu, Türkiye'nin genelinde çalışanların az para aldığı, geçinemediklerinin
doğru olduğunu söyledi.
DİSK'ten mektup
Kıyak emeklilik yasa önerisine bazı sendikalardan tepki geldi. DİSK Ege
Bölge Temsilcisi Musa Çam, yasa önerisine Meclis Genel Kurulu'nda kabul
oyu vermemeleri için İzmir milletvekillerine ayrı ayrı mektup göndereceklerini
söyledi.
'Ayrıcalık yasası'
Danıştay Tetkik Hakimleri de yasa önerisine tepki gösterdiler. Tetkik hakimleri,
Anayasa'ya aykırılığı sekiz kez saptanan ve bu nedenle iptal edilen düzenlemenin
yeniden gündeme getirilmesinin, Türkiye Cumhuriyeti'nin Anyasa ile belirlenen
sosyal hukuk devleti niteliğine aykırı olduğunu, ayrıca yasama yetkisinin
de kötüye kullanılması anlamına geldiğini savundular.
Hakimler tarafından yapılan açıklamada, yasama organı üyelerinin kimi emeklilik
haklarına ilişkin düzenlemeler getiren sekiz yasanın daha önce Anayasa
Mahkemesi tarafından iptal edildiği anımsatıldı.
Çam, milletvekillerinin 260 milyon lira tazminat, 600 milyon lira maaş
olmak üzere toplam 860 milyon lira emekli maaşı aldığını, yeni düzenlemenin,
Anayasa Mahkemesi'nin, 260 milyon liralık tazminatı ortadan kaldıran kararı
üzerine yapıldığını kaydetti. Çam yeni tazminatın 360 milyon lira olarak
belirlendiğini, bu durumda emekli milletvekillerinin aylık maaşının bir
milyar lirayı bulacağını bildirdi.
Çam, öneriye Genel Kurul'da kabul oyu vermemeleri için İzmir millletvekillerine
ayrı ayrı mektup gönderdiklerini kaydederek, "kabul oyu vermeleri halinde
milletvekillerini teşhir edeceklerini" söyledi.
Türkiye Kamu - Sen'e bağlı Türk Eğitim - Sen ve Türk Sağlık - Sen Bursa
şube başkanları tarafından yapılan ortak basın açıklamasında da, "memurlara
elleri titreyerek yüzde 15 zam veren milletvekillerinin, kıyak emeklilik
yasa önerisini yangından mal kaçırırcasına TBMM Plan ve Bütçe Komsiyonu'ndan
elbirliğiyle geçirdikleri" savunuldu.
Kılıfı önceden
hazırladılar
Milletvekillerinin "kıyak emekliliği" ile ilgili ilk adım, sosyal güvenlik
yasasının TBMM'de görüşüldüğü dönemde atılmıştı. Komisyonlardan geçen sosyal
güvenlik yasa tasarısında, tüm hizmet süresinin yarısından fazlası hangi
kurumda geçmişse o sosyal güvenlik kurumundan emekliliğe hak kazanılacaktı.
Mevcut uygulamada ise, son 3.5 yıl hangi kuruma prim ödenmişse o kurumdan
emekli olunuyordu.
Tasarıdaki madde kabul edilseydi, milletvekillerinin çoğu daha önce SSK
ya da Bağ - Kur'a kayıtlı olduklarından dört yıllık milletvekilliği süresinde
Emekli Sandığı'na tabi çalışsalar da tüm süre dikkate alınacağından Emekli
Sandığı'ndan emeklilik hakkı söz konusu olmayacaktı. Yasa tasarısının Ağustos
ayında Meclis Genel Kurulu'ndaki görüşmeleri sırasında hem iktidar hem
muhalefet milletvekilleri ortak bir önerge ile ilgili maddeyi tasarıdan
çıkardılar. Böylece Emekli Sandığı'ndan emekli olma hakkını elde edip "kıyak
emeklilik" yolunda ilk engeli aşmış oldular.
19 ARALIK
1999
Kıyak
emeklilik dondu!..
Ankara Milliyet
İktidar ve muhalefetin şartsız uzlaşmaya vardığı ender yasa tekliflerinden
biri olan 9. kıyak emeklilik yasası, Tahkim Yasası'nda çıkan anlaşmazlığa
takıldı. Danışma Kurulu kararınca dün görüşülmesi gereken kıyak emeklilik,
bankalar, uyum yasalarının görüşüldüğü gece gerçekleştirilen bir operasyonla
gündeme alındı.
Tahkime ilişkin Anayasa değişikliğine uyum yasa tasarılarının görüşmeleri
sürerken TBMM'de grubu bulunan 5 partinin grup başkanvekili toplanarak
kıyak emeklilik yasa teklifinin sabaha karşı çıkarılmasında anlaştı. Bu
kararı içeren Danışma Kurulu metni de Genel Kurul'da kabul edildi.
Ancak tahkim tasarısında hükümet partileri arasında anlaşmazlık gündeme
gelince kıyak emeklilik pazarlık konusu oldu. TBMM kulislerine yansıyan
bilgilere göre, tahkimi delinmeden çıkarmak isteyen ANAP grubu, MHP ile
DSP'nin büyük bölümünde tahkime red eğilimi ortaya çıkınca, kendilerinin
de kıyak emekliliğe karşı çıkacağı mesajını verdi. Bunun üzerine MHP'de
kıyak emekliliği "dondurma" görüşü ortaya çıktı. Kıyak emeklilik hakkındaki
yayınlara ateş püsküren MHP'liler, bir süre teklifin gündeme alınmamasını
istedi. Kıyak emekliliğin bütçe görüşmeleri sırasında gündeme gelebileceği
bildirildi.
MHP milletvekilleri emeklilik teklifinin dondurulmasına medyanın tepkisini
gerekçe gösterdi. Tahkim tasarısının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonuna geri
çekilmesi üzerine Enerji Bakanı Cumhur Ersümer, Meclis'i terkederken, ANAP'lı
milletvekilleri de bir daha Genel Kurul Salonu'na dönmedi. Verilen sahur
arasından ardından TBMM Başkanvekili Murat Sökmenoğlu, YÖK Yasa Tasarısının
görüşmelerine geçerken iktidar partilerinin istemi üzerine aranan karar
yeter sayısı bulunamayınca Genel Kurul tatil edildi.
Kıyak emekliliğin aynı gece çıkarılmasını öngören Danışma Kurulu kararı
ile dün yapılacak Genel Kurul çalışması da iptal edildiği için TBMM dün
toplanmadı. Genel Kurul bugünde 2000 yılı mali yılının bütçe görüşmelerine
başlayacak.
(19.12.1999)
  |
