Cumhuriyet Halk Fırkasının üçüncü büyük kongresini açıyorum. Bu münasebetle, fırkamızın muhterem murahhaslarını hürmetle selamlarken, duyduğum sevinç ve saadetin büyük olduğunu heyecanla arzederim.

Arkadaşlar;

Birinci umumi kongremiz, bundan oniki sene evvel, Sivas’ta bir mektep dershanesinde yapılmıştı. Oraya gelen murahhaslar, türlü takipler altında, bir çok müşküllerle karşılaşmışlardı. Müzakerelerimiz dahili ve harici düşmanlarımızın süngü ve idam tehditleri altında vukuu buluyordu. Fakat, Türk milletinin hakiki his ve emellerini temsil ettiğine kani bulunan kongre heyeti, milli vazifesini ikmal lüzumunu her mülahazanın üstünde tuttu. Takip etmekte bulunduğumuz prensiplerin ilk esaslarını tesbit etti. Ondan sonra da feragatle ve azimle o esaslar üzerinde yürüdü. Muvaffak oldu. Milli mefküreye tam iman ve onun icaplarına tereddütsüz tevessülün neticesi elbette muvaffakiyettir. Bugünkü kongremizin işlerine başlarken, Sivas umumi kongresini yadetmekten maksadım: Onun, fırkamızca inkılabımızın tarihi bir hatırası olarak, mahfuz tutulmasında fayda gördüğümdendir. Millet için ve milletçe yapılan işlerin hatırası, her türlü hatıraların üstünde tutulmazsa, milli tarih mefhumunun kıymetini takdir etmek, mümkün olamaz.

Sivas umumi kongresinden bugüne kadar, bunca engellere karşı mefküre yolunda attığımız adımlar göz önüne getirilirse, önümüzdeki senelerin fırkamız için vaad ettiği muvaffakiyet ufuklarının ne kadar geniş olabileceğini tahminde güçlük çekilmez.

Bu mülahazanın isabeti bir şarta bağlıdır. O şart; aziz milletimizin, mahabbet ve itimadının, fırkamızın üzerinden eksik olmamasına dikkatle ve feragatle çalışmaktır.

Fırkamız bunda kusur etmedikçe; selim hisli, vefalı, şuurlu milletimizin muhabbet ve itimadından daima emin olabiliriz.

Arkadaşlar;

Oniki sene evvelki Sivas umumi kongresinde ve dört sene evvelki kongremizde olduğu gibi, fırkamızın bugünkü kongre heyeti dahi milletin hakiki hislerini, arzularını temsil mevkiinde bulunmaktadır. Bunun red olunmaz bir hakikat olduğu-nu son umumi intihap neticesi açık bir şekilde göstermiştir.

Büyük milletimizin, fırkamıza göstermekte olduğu alaka ve itimada karşı en derin tazim ve hürmetle eğilir ve ona minnet ve şükranlarımızı sunarım.

Büyük kongrenin muhterem Azası;

Geçen devrede yaptığımız işleri bir beyanname halinde hülasa ettik. Burada ıttılaınıza arzolunacaktır. Önümüzdeki seneler içinde yapacağımız işleri ve alacağımız tedbirleri burada hep beraber düşünüp konuşacağız.

Arkadaşlar;

Her biriniz vatanın bir bucağından halkın içinden geliyorsunuz. Memleketin ihtiyaçlarına, halkın yeni dertlerine yakından vakıf bulunuyorsunuz. Fırkamızın prensiplerini tatbik eden İcra Vekilleri arkadaşlarımız da, içimizdedir. Müzakere ve mü-nakaşalarımız birlikte olacaktır. Bu müzakere ve münakaşaların feyizli neticeler verebilmesi için, arkadaşların kayıtsız ve şartsız serbest konuşmaları, tenkidi icap eden noktalar görüldükçe, müsamahalı davranmamaları lüzumu tabiidir.

Arkadaşlar;

Biz; yüksek mefküreli büyük bir fırka ailesinin, bir birine samimi arkadaşlıkla bağlı azasıyız. Müşterek mefküre ve karşılıklı samimiyetin isabı, bir birimizi tenvir ve irşat ederek, umumi heyeti en isabetli yolda yürütmektir.

Fırkamız mensuplarının bu şiarı yükseldikçe, fırkamızda tesanüt, yüksek birlik ve milli mefküre hizmet kudreti inkişaf eder. Yükselir. Birbirimizi irşat ve halkı tenvir etmekte yalnız fayda vardır. Bundan asla zarar gelmez. Fakat, aksinden çok zarar geleceği tecrübelerle sabittir.

Muhterem arkadaşlar; büyük kongre mesaisinin memleket ve milletimiz için yeni saadetler hazırlamasını temenni ederim.
 

CHP Kurultayları