Türkiye'de yaşanan olaylar...

 
 Ana Sayfalar
BELGENET 
ARŞİV
BELGELER 
İlgili Sayfalar
ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ TARTIŞMALARI
ECEVİT'İN AÇIKLAMALARI

HÜRRİYET GAZETESİ - 22 OCAK 2000

Yılmaz, Demirel'i istiyor

SEDAT ERGİN

Başbakan Ecevit'in Cumhurbaşkanı Demirel'in görev süresinin uzatılması konusunda Kutan, Bahçeli ve Çiller'den yana sıkıntısı yok. Yılmaz'ın da bunu istediğini belirten Ecevit, ‘‘Ancak partisi içinde temaslarda bulunması gerekebilir’’ dedi. Demirel ise isminin geçtiği yerde kayıtsız kalamayacağını ama prosedürün dışında olduğunu vurguladı. 

BAŞBAKAN Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in görev süresini uzatmak üzere başlattığı girişimin olumlu sonuçlanacağına belirgin bir iyimserlikle bakıyor.

Ecevit,iyimserliğini önce FP Lideri Recai Kutan'dan aldığı yanıta dayandırıyor:

‘‘Sayın Kutan, Sayın Demirel için kendisini bağlamasa da, FP Anayasa değişikliğine destek verdiği takdirde, bu Demirel'in seçilmesini çok kolaylaştıracaktır. Bu bakımdan Demirel'e karşı çıkmış sayılmıyabilir. Genelde 4 artı 4 olmasa bile, 5 artı 5 şeklinde bir değişikliğe razı olabilirler.’’ 

ORTAKLAR KABUL EDERSE

Başbakan'ın DYP Lideri Tansu Çiller cephesinde hiçbir sıkıntısı yok.

MHP lideri Devlet Bahçeli'nin yanıtına gelince, Ecevit şöyle konuşuyor:

‘‘Bu belki benim iyimserliğimden kaynaklanıyordur, ama ben kendisinden olumlu bir izlenim edindim. Yanıtını geciktirmez herhalde.’’ 

Ecevit, ANAP Lideri Mesut Yılmaz'ın vereceği yanıt konusunda da umutlu.

Başbakan, Yılmaz'ın Cumhurbaşkanı'na yalnızca 3 yıllık ek bir süre verilmesi yolundaki görüşünün Demirel tarafından kabul görmediğini gizlemiyor. Ama Ecevit, ‘‘Sayın Yılmaz kendisini buna bağlamamış değil’’ diyerek, şöyle devam ediyor: 

‘‘Önemli olan nokta şu: Yılmaz'ın Demirel'in cumhurbaşkanlığının bir dönem daha sürmesine hiçbir itirazı yok; aksine bunu istiyor.’’ 

Ecevit, ayrıca ANAP Lideri'nin kendisine ‘‘Hükümet ortaklarının kabul ettiği herşeyi kabul ederim’’ dediğini aktarıyor. 

Ancak aktardığı bu sözler, Yılmaz'ın öncelikle DSP-MHP eksenindeki görüşmelerin sonucunu beklediği izlenimini veriyor.

Ecevit, ayrıca ‘‘Tabii, kendi partisi içinde temaslarda bulunması gerekebilir’’ diyerek, ANAP'ta farklı bakışların bulunduğunu da dolaylı bir ifadeyle ima etmiş oluyor. 

DSP GELENEKLERİ 

Başbakan, DSP Grubu'nda Demirel'e sıcak bakmayan bazı üyeler olduğu yolundaki haberleri nasıl karşılıyor? 

Başbakan, şu yanıtı veriyor:

‘‘Ben olumlu bir sonuç alacağımızı umarım. Bizde tabii her konuda bazen değişik düşünceler olur, ama sonunda partinin birliği ortaya çıkar. Bunda da elbet farklı düşünceler olabilir. Sonunda yine bizim partinin gelenekleri doğrultusunda bir uyum çıkacağına inanıyorum.’’ 

DEMİREL: ECEVİT ŞEFFAF

Ecevit bunları söylerken, Cumhurbaşkanı Demirel, dün Başbakan'ın kendisini yakından ilgilendiren bu girişimini nasıl değerlendiriyordu?

Demirel, Ecevit'le önceki akşam yaptıkları görüşmeyi dün şöyle aktardı:

‘‘Sayın Başbakan gayet şeffaf. Kendisinde ne varsa, bana ne söylüyorsa, basına da söylüyor. Bana söyledikleri aynen gazetelerdeki gibi. Gazetelere aktardığından bir kelime fazla değil, bir kelime eksik değil.’’ 

Demirel, Ecevit'in yaptığı sunuşla ilgili yoruma girmekten özenle kaçınıyor ve şöyle konuşuyor: 

‘‘Ben sadece dinlerim. Bilgim oldu işte o kadar. Ben bütün bu prosedürün dışındayım. Fikir benim fikrim değildir. Yine aynı pozisyonumu muhafaza ediyorum. Sayın Başbakan benim ima yoluyla dahi bir talebim olmadığını açıkladı ki, çok dürüst bir beyandır.’’

Ancak Demirel, ilgisiz olmadığını da saklamıyor:

‘‘Benim ismimim geçtiği yerde olup bitenlere ben bigáne kalamam, ama sadece dinlerim.’’



MİLLİYET  GAZETESİ - 22 OCAK 2000

Demirel'in kulağı Ecevit'te

Başbakan, Cumhurbaşkanlığı seçimi için ikinci tura hazırlanıyor. Ecevit: Yılmaz destek verecek

Hakan Şanlıtürk Serpil Çevikcan - Ankara


 


       Başbakan Bülent Ecevit'in temasları, cumhurbaşkanlığı seçimi hesaplarında netlik olmadığını ortaya koyarken Süleyman Demirel'in, Başbakan'ın yapacağı olası ikinci tur görüşmelerin sonucunu beklediği ve geniş bir konsensustan yana olduğu belirtildi.
       Liderlere Demirel'in görev süresinin uzatılması önerisini götüren Başbakan, en net yanıtı DYP'den aldı. DYP de DSP gibi Demirel'e açık destek verdi. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, konuyu Başkanlık Divanı'nda ele alacaklarını söyledi. Cumhurbaşkanlığı için üzerinde spekülasyon bulunan ANAP Genel Başkanı Mesut Yılmaz'ın, Demirel'in karşı olduğu üç yıllık süre uzatımını yeniden gündeme getirmesi dikkat çekti. 
       Yılmaz'ın süre uzatımı ısrarını kesin bir dille reddeden ve bunu Başbakan'a da ileten Demirel'in, geçici maddeyle iki kez seçime olanak tanınmasında ısrarlı olduğu kaydedildi. Demirel'in Meclis'te en geniş konsensustan yana olduğu ve bunun Ecevit'in temasları sonrasında netleşmesini beklediği öğrenildi.
 

Ecevit'in açıklaması

       Başbakan Bülent Ecevit, yazılı bir açıklama yaparak, bazı gazetelerde yer alan Mesut Yılmaz'ın Demirel'in cumhurbaşkanlığına ilişkin oy vermeyeceğine ilişkin haberlerin doğru olmadığını söyledi. Ecevit açıklamasında, "Aksine, Mesut Yılmaz, Süleyman Demirel'in bir dönem daha cumhurbaşkanı olmasını uygun bulduğunu ve destekleyeceğini belirtmiştir" dedi. Milliyet edindiği bilgiye göre, Yılmaz, görüşme sırasında, "Demirel'e ben oy veririm, ancak arkadaşlarımın ne yapacağını bilemem" dedi.
 

MHP anahtar parti

       Koalisyondaki partilerin ortak kararı cumhurbaşkanı seçiminde büyük önem taşıyor. Ortakların uzlaşması halinde Anayasa değişikliği için 348 milletvekili desteği sağlanıyor. Ancak oylamanın gizli yapılması bu rakamda önemli ölçüde fire olabileceği olasılığını gündeme getiriyor.
       Seçim aritmetiğinde bütün seçeneklerde MHP'nin oyu anahtar niteliği taşırken cumhurbaşkanlığı seçimi için yapılan oylamada sayının referandumu gerektiren 330 ile 367 arasında gerçekleşmesi halinde Demirel'in tavrı önem kazanıyor.
 

MHP: İhtiyatlı politika

       Genel Başkan Devlet Bahçeli oldukça ihtiyatlı bir politika izliyor. Bahçeli, bugüne kadar sır vermedi. MHP cephesinde “Demirel’in alternatifi yok" fikrini benimseyenler var. Ancak, bir grup partili ise parlamentonun ikinci büyük partisi olarak kendilerinden bir Cumhurbaşkanı adayı çıkmasını savunuyor.
 

FP: Halka götürelim

       Demirel’in görev süresinin uzatılmasına, “demokratik olmayacağı" gerekçesiyle karşı. Onun yerine Demirel’in tekrar cumhurbaşkanlığına adaylığını koymasına ilişkin Anayasa değişikliğine destek vereceklerini belirtiyor. Kutan, cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesine ilişkin tekliflerini imzaya açmaya hazırlığında.
 

ANAP: Üç yıl şartıyla olur

       Köşk satrancında en fazla hesabın yapıldığı parti. Milletvekilleri ve parti tabanı Yılmaz’ın Köşk’e çıkmasını istiyor. ANAP’lılar, kamuoyuna, Demirel’in süresinin uzatılmasına “3 yıl şartıyla" sıcak bakabileceği mesajını veren Yılmaz’ın cumhurbaşkanı olma fikrini aklından hiç eksik etmediğini vurguluyor.
 

DYP: 5+5 formülü Meclis'te

       DYP Genel Başkanı Tansu Çiller ve partide Demirel’in yeniden seçilmesi görüşü hakim. DYP, Demirel’in bir dönem daha cumhurbaşkanı seçilebilmesi yolunu açan ve cumhurbaşkanlığı süresini “5 + 5" formülüne göre kısaltan anayasa değişikliği teklifini dün TBMM Başkanı Yıldırım Akbulut’a verdi. 

Bilal ÇETİN - RADİKAL GAZETESİ - 22 OCAK 2000

Ecevit, 'İstikrarın devamı için bir dönem daha Demirel' diyor

Cumhurbaşkanlığı seçimi için şimdiden ince bir taktik savaşı başlamış durumda siyaset sahnesinde. Bir yandan, "İstikrarın devamı için bir dönem daha Demirel" formülü hayata geçirilmeye çalışılırken, diğer yandan da bunun olmayacağını göstermek ve bu arada koalisyonu çatlatabilmek için yoğun bir kulis faaliyeti yürütülüyor.
Başbakan Bülent Ecevit'in, Cumhurbaşkanı Demirel'in bir dönem daha seçilebilmesine dönük anayasa değişikliği için önceki gün gerçekleştirdiği liderler turunun ardından, dün siyasi kulislerde yapılan değerlendirmeye bakılırsa Demirel formülünün tutma olasılığı pek de kuvvetli gözükmüyor.
Bugün itibariyle Mesut Yılmaz da sıcak bir yaklaşım içinde gözüküyor olsa da Demirel formülünün arkasındaki kesin destek sadece DSP ve DYP.
Ancak Başbakan Ecevit her şeye rağmen umudunu koruyor. Dün bu formülün tutma olasılığını sorduğumuzda Ecevit, önceki gün görüştüğü parti liderlerinden aldığı izlenimler çerçevesinde şu değerlendirmeyi yapıyor:
"Anayasa değişikliği yapılması konusunda fikir birliği var. Sadece bunun nasıl olması gerektiği konusunda değişik görüşler var. Genelde Demirel'in bir daha seçilmesine de yumuşak bir yaklaşım var. Konuyu partisinin Başkanlık Divanı'na götüreceğini söyleyen Sayın Devlet Bahçeli'nin vereceği yanıttan da umutluyum. Ama tabii yine de sonuçla ilgili olarak şimdiden bir tahminde bulunmam doğru olmaz."
Bahçeli, pazartesi günü partisininin Başkanlık Divanı'nı toplayıp konuyu enine boyuna tartışacak. Muhtemelen ertesi gün de Ecevit'e bir yanıt verecek. Bu yanıt çok önemli. Çünkü eğer Bahçeli'den olumsuz bir yanıt gelirse bu projenin o zaman hiçbir fizibilitesi kalmıyor. Çünkü MHP desteği olmaksızın anayasa değişikliği yapabilmek pek mümkün görünmüyor.

ANAP'lıların ince taktiği
Ayrıca ANAP'ın ne ölçüde destek vereceği de belirsiz. Mesut Yılmaz önceki gün görüştüğü Başbakan Ecevit'e, Demirel formülü için "olabilir" diyor, ama en yakın kurmayları bile bunun "olamayacağını" söylüyorlar üstüne basa basa.
Bugün doğrudan Mesut Yılmaz'ın inisiyatifi ile olmasa bile bazı ANAP kurmaylarının çok ince bir taktiği var: Liderler arasında uzlaşma sağlanıp anayasa değişikliği teklifi Meclis'e geldiğinde bunu orada reddetmek ve bu formülün tutmayacağını göstermek...
Çünkü, Demirel formülünün tutmayacağı netleştikten sonra Mesut Yılmaz'ın şansının çok artacağını düşünüyor ANAP'lılar. Bu durumda Ecevit ve partisinin de Yılmaz'a destek vereceği düşünüldüğü için, genel başkanlarını rahatlıkla Çankaya'ya gönderelebileceklerini düşünüyor ANAP'lılar. Bunu Mesut Yılmaz'a yakın olan milletvekilleri kadar, muhalifleri ve gönlünde genel başkanlık hevesi yatanlar da çok istiyor.
Kulislerdeki bu değerlendirme ve spekülasyonları aktardığımda, "Olabilir ama ben Mesut Bey'in öyle düşündüğünü sanmıyorum" diyor Ecevit:
"Mesut Bey'in kendisiyle ilgili bir düşüncesi olduğu izlenimini edinmedim. Demirel'in bir dönem daha seçilmesi konusunda bir çözüm bulunmasını içtenlikle istiyor gibi geldi bana Mesut Bey de..."
Demirel için gösterdiği çaba ve ısrarın nedenini de "siyasi istikrar" diye özetliyor Ecevit:
"Çok hassas dönemden geçiyoruz. En küçük bir sarsıntı olmaması, belirsizlik doğmaması lazım. Özellikle de ekonominin rayına oturtulabilmesi bakımından bu çok gerekli.
Tabii bu görev için Meclis içinde de yetenekli birçok insan var. Ama yeteneğin yanı sıra birikim ve deneyimin de çok önemi var cumhurbaşkanlığı için..."
Evet, Ecevit şimdi pazartesi günü MHP Başkanlık Divanı'ndan çıkacak sonucu bekliyor. Eğer bu toplantı sonrasında Bahçeli'den de olumlu bir yanıt gelirse Tansu Çiller'den başlayarak parti liderleriyle bir tur daha görüşme yapıp anayasa teklifinin Meclis'e getirilmesini sağlayacak.
Ama ya MHP'nin yanıtı olumsuz çıkarsa?
Edindiğim izlenim o ki Ecevit, Demirel formülü dışındaki alternatifleri düşünmek bile istemiyor.


(21.3.2000)
Geri
sayfa başı
Geldiğiniz sayfaya dönüş