10. Cumhurbaşkanı seçimi

Genelkurmay Başkanlığı açıklaması sonrası gazetelerde yer alan yorumlardan bazıları:

HÜRRİYET GAZETESİ - SEDAT ERGİN -  15 NİSAN 2000

Ordu iki kanaldan işaretini vermişti

Sedat ERGİN

HABER ANALİZ

GENELKURMAY Başkanlığı'nca dün akşam yapılan açıklamayı doğru analiz edebilmek için önce şu gerçeğin altını çizmek gerekiyor:

Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) üst kademesinin 5 Nisan tarihinde yapılan anayasa oylaması öncesindeki beklentisi belliydi.

Bu beklentinin yöneldiği şahıs Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'den başkası değildi.

Demirel seçeneğinin ortadan kalkması, Genelkurmay'ı hazırlıklı olmadığı bir durumla karşı karşıya bıraktı.

Bu noktada, ‘‘Yeni Cumhurbaşkanı kim olacak?’’ sorusu Türk Silahlı Kuvvetleri açısından en önemli gündem maddelerinden biri haline geldi.

İLK MESAJ ÖZKAN'A

TSK, bu noktada cumhurbaşkanının sahip olması gereken vasıflar konusundaki görüşlerini belli kanallardan hükümete aktarmaya başladı.

Son dönemdeki MGK toplantılarında Fethullah Gülen konusunda komutanlarla Başbakan Bülent Ecevit arasında patlak veren görüş ayrılığı, ordu-hükümet ilişkilerinde yeni bir kanalı devreye sokmuştu: Başbakan Yardımcısı Hüsamettin Özkan...

Dolayısıyla bu kanalın işletildiği düşünülebilir.

Nitekim, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hüseyin Kıvrıkoğlu ile Özkan'ın geçen Pazartesi günü yaptıkları 45 dakikalık görüşmenin içeriği bu açıdan özel bir önem kazanıyor.

İKİNCİ SİNYAL DİKER'E

Genelkurmay, ikinci bir çıkış daha yaptı. Bu çıkış, Orgeneral Kıvrıkoğlu'nun salı günü subay emeklisi olan eski millektvekili Tevfik Diker'in başında bulunduğu Yolsuzlukla Mücadele Derneği yöneticilerini kabul etmesiydi.

Kıvrıkoğlu, bu görüşmede ifade ettiği görüşleri kamuoyuna açıklaması için Diker'e izin de vermişti.

Bu görüşmeden Türk kamuoyuna ‘‘Yolsuzluklar da irtica gibi önemli bir tehdittir’’ mesajı çıktı. 

Orgeneral Kıvrıkoğlu, ‘‘Yeni Cumhurbaşkanı dürüst, şaibesiz, ciddi biri olmalıdır’’ dedi.

KOHL BENZETMESİ

İlginç olan bir nokta, Almanya'nın eski Başbakanı Helmut Kohl'le ilgili yolsuzluk suçlamaları gündeme geldiğinde Orgeneral Kıvrıkoğlu'nun ‘‘Almanya'da kimse onunla ilgili suçlamaları görmezlikten gelelim demedi’’ diye konuşmasıydı.

Kendisini konu alan haberler karşısında çok titiz olan Genelkurmay'ın bu haberi tekzip etmediğine hemen dikkat çekelim.

Cumhurbaşkanlığı için adı geçen adaylar hatırlanırsa, burada çok açık bir mesajın verildiği kabul edilmelidir.

Ve dünkü açıklamaya gelindi.

Açıklamaya, dün Milliyet Gazetesi'nin manşetinden verdiği bir köşe yazısı yol açtı. Buna göre, ordu hükümete ‘‘Biz bu işin içinde yokuz’’ diye haber göndermişti ve cumhurbaşkanlığı seçimine hiçbir şekilde karışmıyordu.

Bu haberin kategorik bir şekilde tekzip edilmesi, zaten ‘‘Biz bu işin içindeyiz. Cumhurbaşkanı seçimi gibi hayati bir konuda duyarsız olmamız, seyirci kalmamız beklenemez. Herhangi birinin Köşk'e çıkmasını kabul edemeyiz’’ mesajını taşıyor.

ZAYIF ADAY OLMAZ

Açıklamada, ardından Genelkurmay'ın yeni cumhurbaşkanının karşılaması gereken ölçütleri bulunduğuna dikkat çekiliyor.

Bu ölçütlerin başında, cumhurbaşkanının, Anayasa'nın, cumhuriyetin niteliklerine ilişkin değiştirilemez hükümlerine gönülden bağlı biri olması geliyor.

Genelkurmay'ın ikinci önemli ölçütü, yeni cumhurbaşkanının yolsuzluk iddialarına bulaşmamış, temiz bir isim olmasıdır.

Açıklamada Orgeneral Kıvrıkoğlu'na atfen verilen ‘‘Çok önemli bu makama ülkemize en iyi hizmeti kim verecekse o kişinin getirilmesinin yararlı olacağı’’ yolundaki sözler, aranan 3'üncü vasfı aktarmaktadır:

Orgeneral Kıvrıkoğlu'nun bir MGK toplantısında sarfettiği bu sözlerin anlamı şudur: Yeni cumhurbaşkanı Meclis'teki bir karambolle seçilecek, zayıf, koltuğu dolduramayacak biri olmamalıdır.

Denilebilir ki, bu üç ölçütün açıklanmasıyla cumhurbaşkanlığı seçimine ilişkin karmaşık denklem yeni bir zemine kaymıştır. 

Bu zeminde ordu, yukarıdaki vasıfları haiz olmayan adaylara karşı çıkacak, bu konudaki görüşlerini hükümete aktarmaktan çekinmeyecektir. 

BİZE DE BAKIN 

Dolayısıyla, aday belirleme sürecindeki siyasi aktörler Genelkurmay'ı da hesaba katmak durumuna girmişlerdir.

Bu durumda, yukarıdaki ölçütleri karşılamayan adayların öne sürülmesi hükümet ile ordu arasında sıkıntı yaratabilir.

İkinci aşamada Meclis'in bu ölçütlere uygunluk göstermeyen bir adaya yönelmesi olasılığı, ordu ile TBMM'yi karşı karşıya getirebilir ki, bunun da rejim açısından sancılı bir durum yaratacağını şimdiden teslim etmek gerekir.

Cumhurbaşkanlığı seçiminde herkesin azami sağduyuyla adım atması gereken bir aşamaya girilmiştir.

Geldiğiniz sayfaya dönüş	Sayfa Başı