21.12.2000 tarihli ve 4616 sayılı 23 Nisan 1999 Tarihine Kadar İşlenen Suçlardan Dolayı Şartla Salıverilmeye, Dava ve Cezaların Ertelenmesine Dair Kanunun 1 inci maddesinin bazı bentleri Anayasa Mahkemesinin 18.7.2001 tarihli ve E.2001/4,K.2001/332 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Karar, 27 Ekim 2001 tarih ve 24556 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmıştır.

4616 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin (2), (4) ve (9) numaralı bentlerine ilişkin iptal hükmü, Anayasa Mahkemesi kararının Resmî Gazetede yayımlanmasından itibaren altı ay sonra yürürlüğe girecektir. İptal kararı sonucunda 4616 sayılı Kanunda ortaya çıkacak eksikliklerin giderilmesi için iptal gerekçeleri de dikkate alınarak söz konusu bentler yeniden düzenlenmek suretiyle bu Tasarı hazırlanmıştır.

Madde 1. - 21.12.2000 tarihli ve 4616 sayılı Kanunun Anayasa Mahkemesince bir bölümü iptal edilen 1 inci maddesinin (2), (4) ve (9) numaralı bentleri iptal gerekçeleri de dikkate alınarak yeniden düzenlenmiştir.

Maddenin (2) numaralı bendinde yapılan düzenleme ile 23 Nisan 1999 tarihine kadar işlenen suçlardan dolayı şahsî hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkûm edilenler ile aldıkları ceza herhangi bir nedenle şahsî hürriyeti bağlayıcı cezaya dönüştürülenlerin on yıllık ceza indiriminin toplam hükümlülük süresinden değil, tâbi oldukları infaz hükümlerine göre çekmeleri gereken toplam ceza üzerinden yapılması öngörülmektedir. Bentte yer alan “tâbi oldukları infaz hükümlerine göre” ibaresiyle, suçun türüne göre, 13.7.1965 tarihli ve 647 sayılı Cezaların İnfazı Hakkında Kanun veya 12.4.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda öngörülen infaz hükümleri ifade edilmiştir.

Maddenin (4) numaralı bendinde yapılan düzenleme ile 23 Nisan 1999 tarihine kadar işlenmiş ve ilgili Kanun maddesinde öngörülen şahsî hürriyeti bağlayıcı cezanın üst sınırı on yılı geçmeyen suçlardan dolayı haklarında henüz takibata geçilmemiş veya hazırlık soruşturmasına girişilmiş olmakla beraber dava açılmamış veya son soruşturma aşamasına geçilmiş olmakla beraber henüz hüküm verilmemiş veya verilen hüküm kesinleşmemiş ise, davanın açılması veya kesin hükme bağlanmasının dava zamanaşımı süresince ertelenmesi;dava zamanaşımı süresi içinde erteleme konusu suç ile aynı cins veya daha ağır şahsî hürriyeti bağlayıcı cezayı gerektiren bir suç işlendiğinde, erteleme konusu suçtan dolayı da dava açılması veya daha önce açılmış bulunan davaya devam edilerek hüküm verilmesi;dava zamanaşımı süresinin, erteleme konusu suç ile aynı cins veya daha ağır şahsî hürriyeti bağlayıcı cezayı gerektiren bir suç işlenmeksizin geçirilmesi halinde, ertelemeden yararlanan hakkında kamu davasının açılmaması, açılmış olan davanın ortadan kaldırılmasına karar verilmesi hükme bağlanmış; bu arada ertelemeyi kabul etmeme hakkı öngörülmüştür.

Maddede ayrıca hakkında yakalama, tutuklama veya mahkûmiyet kararı bulunup da firar halinde olan kişilerin 4616 sayılı Kanun ile tanınan olanaklardan süre bakımından yararlanabilmelerini elverişli bir hale getirmek için iptal edilen (9) numaralı bentteki süre üç ay olarak yeniden düzenlenmiştir.

Geçici Madde 1. - 21.12.2000 tarihli ve 4616 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin herhangi bir bendi hükümlerinden yararlananların bu Kanun hükümlerinden ikinci defa yararlanamayacakları hükme bağlanarak, farklı ve mükerrer uygulamaların önlenmesi amaçlanmaktadır. Öte yandan, bu Kanunla 4616 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin bir kısmının Anayasa Mahkemesince iptalinden önceki düzenlemeye göre lehte hükümler getirilen durumlarda, lehte olan hükümlerin uygulanacağının vurgulanması bakımından, Türk Ceza Kanununun 2 nci maddesi hükmü saklı tutulmaktadır.

Madde2. - Tasarının hazırlanmasını gerektiren Anayasa Mahkemesi kararının, 4616 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin (2), (4) ve (9) numaralı bentlerine ilişkin iptal hükmü, kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı 27.10.2001 tarihinden altı ay sonra yürürlüğe gireceğinden; hukukî bir boşluğun doğmaması için, Kanunun 27.4.2002 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir.

Madde 3. - Yürütme maddesidir.