Anayasa Değişikliği (Yasa metni)

Türkiye'de yaşanan olaylar...

Ana Sayfalar
BELGENET
ARŞİV
BELGELER
DOSYALAR
HUKUK
EKONOMİ
KİM KİMDİR
.İlgili Sayfalar
OYLAMA SONUÇLARI
TBMM GENEL KURULU GÖRÜŞMELERİ
TEKLİF METNİ
GENEL VE MADDE GEREKÇELERİ
ANAYASA KOMİSYONU RAPORU
1982 ANAYASASI DEĞİŞİKLİKLERİ

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ...

Yasa metni...

7 Mayıs 2004

Anayasa'nın 9 maddesinde değişiklik öngören, 1 maddesini de kaldıran Teklif, 27 Nisan 2004'de Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) milletvekillerinden 198'inin imzasıyla TBMM Başkanlığı'na sunuldu. TBMM Anayasa Komisyonu, Teklifi 30 Nisan'da görüştü ve bazı maddelerde değişiklik yaparak kabul etti.

Anayasa Değişikliği Teklifi'nin TBMM Genel Kurulu'ndaki ilk tur görüşmeleri 4 Mayıs'ta, 2. tur görüşmeleri ise 7 Mayıs'ta yapıldı. Teklifin tümü üzerinde yapılan son oylamaya 471 milletvekili katıldı. Oylamada 457 milletvekili kabul oyu kullanırken, 8 milletvekili ret, 1 milletvekili çekimser oy kullandı, 5 oy da boş çıktı. (22.Dönem 2.Yasama Yılı 86.Birleşim)

Yasa, 22 Mayıs 2004 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Böylece 1982 Anayasası 9. kez değişmiş oldu.

Yasa, Anayasa'nın 10, 15, 17, 30, 38, 87, 90, 131 ve 160. maddelerinde değişiklik içeriyor, 143. maddeyi yürürlükten kaldırıyor.

Ölüm cezası, Anayasa'dan tamamen çıkarılıyor. Bu amaçla, Anayasa'da ölüm cezasına atıf yapan bütün maddelerde değişiklik yapılıyor ve "ölüm cezası" ibaresi maddelerden çıkarılıyor.

Yasa, Anayasa'nın "kanun önünde eşitlik" başlıklı 10. maddesine, ''kadın ve erkek, eşit haklara sahiptir'' ibaresinin eklenmesini öngörüyor.

Anayasa'nın "basın araçlarının korunması" başlıklı 30. maddesi yeniden düzenleniyor. Kanuna uygun şekilde basın işletmesi olarak kurulan basımevi ve eklentileri ile basın araçları, suç aleti olduğu gerekçesiyle zapt ve müsadere edilemeyecek veya işletilmekten alıkonulamayacak.

"Uluslararası andlaşmaları uygun bulma"yı düzenleyen 90. maddede yapılan değişiklikle, usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınacak.

"Yükseköğretim üst kuruluşları" başlıklı 131. maddede öngörülen değişiklikle, Genelkurmay Başkanlığı'nın YÖK'e temsilci vermesine son veriliyor.

Devlet Güvenlik Mahkemeleri (DGM) kaldırılıyor. Bu mahkemelerin kuruluşuna ilişkin 143. madde, yürürlükten kaldırılıyor.

Sayıştay ile ilgili 160. maddede de değişiklik yapılıyor. Bu maddedeki, "Silahlı kuvvetler elinde bulunan devlet mallarının TBMM adına denetlenmesi usulleri, milli savunma hizmetlerinin gerektirdiği gizlilik esasına uygun olarak kanunla düzenlenir" hükmü çıkarılıyor. Buna göre, Sayıştay Silahlı Kuvvetler elindeki devlet mallarını TBMM adına denetleyecek.

Sözkonusu bu değişiklikler, Avrupa Birliği Müktesebatına Uyum amacıyla yapılıyor.

CHP'li milletvekillerinin birinci madde üzerinde 1 ve 2. tur görüşmelerde verdikleri "pozitif ayrımcılığa" ilişkin iki önergeleri reddedildi.

Anayasa'da değişiklik öngören yasanın metni şöyle:
(7 Mayıs 2004)

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN
DEĞİŞTİRİLMESİ HAKKINDA KANUN

Kanun No. 5170
Kabul Tarihi : 7.5.2004
Resmi Gazete : 22.5.2004 - 25469

MADDE 1. - 7.11.1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 10 uncu maddesinin birinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür.

MADDE 2. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 15 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "ile, ölüm cezalarının infazı" ibaresi madde metninden çıkartılmıştır.

MADDE 3. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 17 nci maddesinin dördüncü fıkrasının başında geçen "Mahkemelerce verilen ölüm cezalarının yerine getirilmesi hali ile" ibaresi metinden çıkarılmıştır.

MADDE 4. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 30. - Kanuna uygun şekilde basın işletmesi olarak kurulan basımevi ve eklentileri ile basın araçları, suç aleti olduğu gerekçesiyle zapt ve müsadere edilemez veya işletilmekten alıkonulamaz.

MADDE 5. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 38 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası madde metninden çıkartılmış, onuncu fıkrası ile son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Ölüm cezası ve genel müsadere cezası verilemez.

Uluslararası Ceza Divanına taraf olmanın gerektirdiği yükümlülükler hariç olmak üzere vatandaş, suç sebebiyle yabancı bir ülkeye verilemez.

MADDE 6. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 87 nci maddesinde yer alan ", mahkemelerce verilip kesinleşen ölüm cezalarının yerine getirilmesine" ibaresi madde metninden çıkartılmıştır.

MADDE 7. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 90 ıncı maddesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

MADDE 8. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 131 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Yükseköğretim Kurulu, üniversiteler ve Bakanlar Kurulunca seçilen ve sayıları, nitelikleri, seçilme usulleri kanunla belirlenen adaylar arasından rektörlük ve öğretim üyeliğinde başarılı hizmet yapmış profesörlere öncelik vermek sureti ile Cumhurbaşkanınca atanan üyeler ve Cumhurbaşkanınca doğrudan doğruya seçilen üyelerden kurulur.

MADDE 9. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 143 üncü maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 10. - Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 160 ıncı maddesinin son fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 11. - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer ve halkoylamasına sunulması halinde tümüyle oylanır.

(15 MAYIS 2004)


Geldiğiniz sayfaya dönüş	Sayfa Başı