DOKUZUNCU BÖLÜM
Ekonomi, Sanayi ve Ticarete İlişkin Suçlar
İhaleye fesat karıştırma
Madde 235 - (1) Kamu kurum veya kuruluşları adına yapılan mal
veya hizmet alım veya satımlarına ya da kiralamalara ilişkin ihaleler ile
yapım ihalelerine fesat karıştıran kişi, beş yıldan oniki yıla kadar hapis
cezası ile cezalandırılır. [1]
(2) Aşağıdaki hâllerde ihaleye fesat karıştırılmış sayılır:
a) Hileli davranışlarla;
1. İhaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan
kişilerin ihaleye veya ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engellemek,
2. İhaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olmayan kişilerin
ihaleye katılmasını sağlamak,
3. Teklif edilen malları, şartnamesinde belirtilen niteliklere sahip
olduğu hâlde, sahip olmadığından bahisle değerlendirme dışı bırakmak,
4. Teklif edilen malları, şartnamesinde belirtilen niteliklere sahip
olmadığı hâlde, sahip olduğundan bahisle değerlendirmeye almak.
b) Tekliflerle ilgili olup da ihale mevzuatına veya şartnamelere göre gizli
tutulması gereken bilgilere başkalarının ulaşmasını sağlamak.
c) Cebir veya tehdit kullanmak suretiyle ya da hukuka aykırı diğer davranışlarla,
ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye,
ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engellemek.
d) İhaleye katılmak isteyen veya katılan kişilerin ihale şartlarını
ve özellikle fiyatı etkilemek için aralarında açık veya gizli anlaşma yapmaları.
(3) İhaleye fesat karıştırma sonucunda ilgili kamu kurumu veya kuruluşu
açısından bir zarar meydana gelmiş ise, ceza yarı oranında artırılır. Zararın
meydana gelmiş olduğu sabit olmakla birlikte miktarının belirlenememiş
olması, bu fıkra hükmünün uygulanmasını engellemez.
(4) İhaleye fesat karıştırma dolayısıyla menfaat temin eden görevli
kişiler, ayrıca bu nedenle ilgili suç hükmüne göre cezalandırılırlar.
(5) Yukarıdaki fıkralar hükümleri, kamu kurum veya kuruluşları aracılığı
ile yapılan artırma veya eksiltmeler ile kamu kurumu niteliğindeki meslek
kuruluşları, kamu kurum veya kuruluşlarının ya da kamu kurumu niteliğindeki
meslek kuruluşlarının iştirakiyle kurulmuş şirketler, bunların bünyesinde
faaliyet icra eden vakıflar, kamu yararına çalışan dernekler veya kooperatifler
adına yapılan mal veya hizmet alım veya satımlarına ya da kiralamalara
fesat karıştırılması hâlinde de uygulanır.
Edimin ifasına fesat karıştırma
Madde 236 - (1) Kamu kurum veya kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki
meslek kuruluşları, bunların iştirakiyle kurulmuş şirketler, bunların bünyesinde
faaliyet icra eden vakıflar, kamu yararına çalışan dernekler ya da kooperatiflere
karşı taahhüt altına girilen edimin ifasına fesat karıştıran kişi, üç yıldan
yedi yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Aşağıdaki fiillerin hileli olarak yapılması hâlinde, edimin ifasına
fesat karıştırılmış sayılır:
a) İhale kararında veya sözleşmede evsafı belirtilen maldan
başka bir malın teslim veya kabul edilmesi.
b) İhale kararında veya sözleşmede belirtilen miktardan eksik malın
teslim veya kabul edilmesi.
c) Edimin ihale kararında veya sözleşmede belirtilen sürede ifa edilmemesine
rağmen, süresinde ifa edilmiş gibi kabul edilmesi.
d) Yapım ihalelerinde eserin veya kullanılan malzemenin şartname veya
sözleşmesinde belirlenen şartlara, miktar veya niteliklere uygun olmamasına
rağmen kabul edilmesi.
e) Hizmet niteliğindeki edimin, ihale kararında veya sözleşmede belirtilen
şartlara göre verilmemesine veya eksik verilmesine rağmen verilmiş gibi
kabul edilmesi.
(3) Edimin ifasına fesat karıştırma dolayısıyla menfaat temin eden görevli
kişiler, ayrıca bu nedenle ilgili suç hükmüne göre cezalandırılırlar.
Fiyatları etkileme
Madde 237 - (1) İşçi ücretlerinin veya besin veya malların değerlerinin
artıp eksilmesi sonucunu doğurabilecek bir şekilde ve bu maksatla yalan
haber veya havadis yayan veya sair hileli yollara başvuran kimseye üç aydan
iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası verilir.
(2) Fiil sonucu besin veya malların değerleri veya işçi ücretleri artıp
eksildiği takdirde ceza üçte biri oranında artırılır.
(3) Fail, ruhsatlı simsar veya borsa tellalı ise ceza ayrıca sekizde
bir oranında artırılır.
Kamuya gerekli şeylerin yokluğuna neden olma
Madde 238 - (1) Taahhüt ettiği işi yerine getirmeyerek, kamu
kurum ve kuruluşları veya kamu hizmeti veya genel bir felâketin önlenmesi
için zorunlu eşya veya besinlerin ortadan kalkmasına veya önemli ölçüde
azalmasına neden olan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis ve bin güne
kadar adlî para cezası verilir.
Ticarî sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi
veya belgelerin açıklanması
Madde 239 - (1) Sıfat veya görevi, meslek veya sanatı gereği
vakıf olduğu ticarî sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki
bilgi veya belgeleri yetkisiz kişilere veren veya ifşa eden kişi, şikâyet
üzerine, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para
cezası ile cezalandırılır. Bu bilgi veya belgelerin, hukuka aykırı yolla
elde eden kişiler tarafından yetkisiz kişilere verilmesi veya ifşa edilmesi
hâlinde de bu fıkraya göre cezaya hükmolunur.
(2) Birinci fıkra hükümleri, fennî keşif ve buluşları veya sınaî uygulamaya
ilişkin bilgiler hakkında da uygulanır.
(3) Bu sırlar, Türkiye'de oturmayan bir yabancıya veya onun memurlarına
açıklandığı takdirde, faile verilecek ceza üçte biri oranında artırılır.
Bu hâlde şikâyet koşulu aranmaz.
(4) Cebir veya tehdit kullanarak bir kimseyi bu madde kapsamına giren
bilgi veya belgeleri açıklamaya mecbur kılan kişi, üç yıldan yedi yıla
kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
Mal veya hizmet satımından kaçınma
Madde 240 - (1) Belli bir mal veya hizmeti satmaktan kaçınarak
kamu için acil bir ihtiyacın ortaya çıkmasına neden olan kişi, altı aydan
iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Tefecilik
Madde 241 - (1) Kazanç elde etmek amacıyla başkasına ödünç para
veren kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para
cezası ile cezalandırılır.
Tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbiri uygulanması
Madde 242 - (1) Bu bölümde yer alan suçların işlenmesi suretiyle
yararına haksız menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik
tedbirlerine hükmolunur.
--------------------
[1] 31.3.2005 tarih ve 5328 sayılı yasanın 9. maddesiyle,
fıkradaki "ihalelere" ibaresi, "ihaleler ile yapım ihalelerine" şeklinde değiştirilmiştir.
|
