DÖRDÜNCÜ KISIM
Millete ve Devlete Karşı Suçlar ve Son Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Kamu İdaresinin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Suçlar
Zimmet
Madde 247 - (1) Görevi nedeniyle zilyedliği kendisine devredilmiş
olan veya koruma ve gözetimiyle yükümlü olduğu malı kendisinin veya başkasının
zimmetine geçiren kamu görevlisi, beş yıldan oniki yıla kadar hapis cezası
ile cezalandırılır.
(2) Suçun, zimmetin açığa çıkmamasını sağlamaya yönelik hileli davranışlarla
işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(3) Zimmet suçunun, malın geçici bir süre kullanıldıktan sonra iade
edilmek üzere işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranına kadar indirilebilir.
Etkin pişmanlık
Madde 248 - (1) Soruşturma başlamadan önce, zimmete geçirilen
malın aynen iade edilmesi veya uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi
hâlinde, verilecek cezanın üçte ikisi indirilir.
(2) Kovuşturma başlamadan önce, gönüllü olarak, zimmete geçirilen malın
aynen iade edilmesi veya uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi hâlinde,
verilecek cezanın yarısı indirilir. Etkin pişmanlığın hükümden önce gerçekleşmesi
hâlinde, verilecek cezanın üçte biri indirilir.
Daha az cezayı gerektiren hâl
Madde 249 - (1) Zimmet suçunun konusunu oluşturan malın değerinin
azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilir.
İrtikâp
Madde 250 - (1) Görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle
kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına
bir kimseyi icbar eden kamu görevlisi, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası
ile cezalandırılır.
(2) Görevinin sağladığı güveni kötüye kullanmak suretiyle gerçekleştirdiği
hileli davranışlarla, kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya
bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi ikna eden kamu görevlisi, üç
yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) İkinci fıkrada tanımlanan suçun kişinin hatasından yararlanarak
işlenmiş olması hâlinde, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Denetim görevinin ihmali
Madde 251 - (1) Zimmet veya irtikâp suçunun işlenmesine kasten
göz yuman denetimle yükümlü kamu görevlisi, işlenen suçun müşterek faili
olarak sorumlu tutulur.
(2) Denetim görevini ihmal ederek, zimmet veya irtikâp suçunun işlenmesine
imkân sağlayan kamu görevlisi, üç aydan üç yıla kadar hapis cezası ile
cezalandırılır.
Rüşvet
Madde 252 - (1) Rüşvet alan kamu görevlisi, dört yıldan oniki
yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Rüşvet veren kişi de kamu görevlisi
gibi cezalandırılır. Rüşvet konusunda anlaşmaya varılması hâlinde, suç
tamamlanmış gibi cezaya hükmolunur.
(2) Rüşvet alan veya bu konuda anlaşmaya varan kişinin, yargı görevi
yapan, hakem, bilirkişi, noter veya yeminli mali müşavir olması hâlinde,
birinci fıkraya göre verilecek ceza üçte birden yarısına kadar artırılır.
(3) Rüşvet, bir kamu görevlisinin, görevinin gereklerine aykırı olarak
bir işi yapması veya yapmaması için kişiyle vardığı anlaşma çerçevesinde
bir yarar sağlamasıdır.
(4) Birinci fıkra hükmü, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları,
kamu kurum veya kuruluşlarının ya da kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının
iştirakiyle kurulmuş şirketler, bunların bünyesinde faaliyet icra eden
vakıflar, kamu yararına çalışan dernekler, kooperatifler ya da halka açık
anonim şirketlerle hukukî ilişki tesisinde veya tesis edilmiş hukukî ilişkinin
devamı sürecinde, bu tüzel kişiler adına hareket eden kişilere görevinin
gereklerine aykırı olarak yarar sağlanması hâlinde de uygulanır.
(5) Yabancı bir ülkede seçilmiş veya atanmış olan, yasama veya idarî
veya adlî bir görevi yürüten kamu kurum veya kuruluşlarının memur veya
görevlilerine veya aynı ülkede uluslararası nitelikte görevleri yerine
getirenlere, uluslararası ticarî işlemler nedeniyle, bir işin yapılması
veya yapılmaması veya haksız bir yararın elde edilmesi veya muhafazası
amacıyla, doğrudan veya dolaylı olarak yarar teklif veya vaat edilmesi
veya verilmesi de rüşvet sayılır.
Tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbiri uygulanması
Madde 253 - (1) Rüşvet suçunun işlenmesi suretiyle yararına haksız
menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik tedbirlerine
hükmolunur.
Etkin pişmanlık
Madde 254 - (1) Rüşvet alan kişinin, soruşturma başlamadan önce,
rüşvet konusu şeyi soruşturmaya yetkili makamlara aynen teslim etmesi hâlinde,
hakkında rüşvet suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz. Rüşvet alma konusunda
başkasıyla anlaşan kamu görevlisinin soruşturma başlamadan önce durumu
yetkili makamlara haber vermesi hâlinde de hakkında bu suçtan dolayı cezaya
hükmolunmaz.
(2) Rüşvet veren veya bu konuda kamu görevlisiyle anlaşmaya varan kişinin,
soruşturma başlamadan önce, pişmanlık duyarak durumdan soruşturma makamlarını
haberdar etmesi hâlinde, hakkında rüşvet suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz;
verdiği rüşvet de kamu görevlisinden alınarak kendisine iade edilir.
(3) Rüşvet suçuna iştirak eden diğer kişilerin, soruşturma başlamadan
önce, pişmanlık duyarak durumdan soruşturma makamlarını haberdar etmesi
hâlinde, hakkında bu suçtan dolayı cezaya hükmolunmaz.
Yetkili olmadığı bir iş için yarar sağlama
Madde 255 - (1) Görevine girmeyen ve yetkili olmadığı bir işi
yapabileceği veya yaptırabileceği kanaatini uyandırarak yarar sağlayan
kamu görevlisi, bir yıldan beş yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile
cezalandırılır.
Zor kullanma yetkisine ilişkin sınırın aşılması
Madde 256 - (1) Zor kullanma yetkisine sahip kamu görevlisinin,
görevini yaptığı sırada, kişilere karşı görevinin gerektirdiği ölçünün
dışında kuvvet kullanması hâlinde, kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler
uygulanır.
Görevi kötüye kullanma
Madde 257 - (1) Kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan hâller dışında,
görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle, kişilerin mağduriyetine
veya kamunun zararına neden olan ya da kişilere haksız bir kazanç sağlayan
kamu görevlisi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan hâller dışında, görevinin gereklerini
yapmakta ihmal veya gecikme göstererek, kişilerin mağduriyetine veya kamunun
zararına neden olan ya da kişilere haksız bir kazanç sağlayan kamu görevlisi,
altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) İrtikâp suçunu oluşturmadığı takdirde, görevinin gereklerine uygun
davranması için veya bu nedenle kişilerden kendisine veya bir başkasına
çıkar sağlayan kamu görevlisi, birinci fıkra hükmüne göre cezalandırılır.
Göreve ilişkin sırrın açıklanması
Madde 258 - (1) Görevi nedeniyle kendisine verilen veya aynı
nedenle bilgi edindiği ve gizli kalması gereken belgeleri, kararları ve
emirleri ve diğer tebligatı açıklayan veya yayınlayan veya ne suretle olursa
olsun başkalarının bilgi edinmesini kolaylaştıran kamu görevlisine, bir
yıldan dört yıla kadar hapis cezası verilir.
(2) Kamu görevlisi sıfatı sona erdikten sonra, birinci fıkrada yazılı
fiilleri işleyen kimseye de aynı ceza verilir.
Kamu görevlisinin ticareti
Madde 259 - (1) Yürüttüğü görevin sağladığı nüfuzdan yararlanarak,
bir başkasına mal veya hizmet satmaya çalışan kamu görevlisi, altı aya
kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır.
Kamu görevinin terki veya yapılmaması
Madde 260 - (1) Hukuka aykırı olarak ve toplu biçimde, görevlerini
terk eden, görevlerine gelmeyen, görevlerini geçici de olsa kısmen veya
tamamen yapmayan veya yavaşlatan kamu görevlilerinin her biri hakkında
üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir. Kamu görevlisi sayısının
üçten fazla olmaması hâlinde cezaya hükmolunmaz.
(2) Kamu görevlilerinin meslekî ve sosyal hakları ile ilgili olarak,
hizmeti aksatmayacak biçimde, geçici ve kısa süreli iş bırakmaları veya
yavaşlatmaları hâlinde, verilecek cezada indirim yapılabileceği gibi, ceza
da verilmeyebilir.
Kişilerin malları üzerinde usulsüz tasarruf
Madde 261 - (1) İlgili kanunlarda belirlenen koşullara aykırı
olduğunu bilerek, kişilerin taşınır veya taşınmaz malları üzerinde, karşılık
ödenmek suretiyle de olsa, zorla tasarrufta bulunan kamu görevlisi, fiil
daha ağır cezayı gerektiren bir suç oluşturmadığı takdirde, altı aydan
iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Kamu görevinin usulsüz olarak üstlenilmesi
MADDE 262 - (1) Bir kamu görevini, kanun ve nizamlara aykırı
olarak yerine getirmeye teşebbüs eden veya terk emri kendisine bildirilmiş
olduğu hâlde görevi sürdüren kimseye üç aydan iki yıla kadar hapis cezası
verilir.
Kanuna aykırı eğitim kurumu
Madde 263 - (1) Kanuna aykırı olarak eğitim kurumu açanlara,
bunları çalıştıranlara ve bu kurumlarda kanuna aykırı olarak açıldığını
bildiği halde öğretmenlik yapanlara, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası
verilir.
(2) Yukarıdaki fıkrada gösterilen yerlerin kapatılmasına da karar verilir.
Özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanma
Madde 264 - (1) Bir rütbe veya kamu görevinin veya mesleğin,
resmî elbisesini yetkisi olmaksızın alenen ve başkalarını yanıltacak şekilde
giyen veya hakkı olmayan nişan veya madalyaları takan kimseye üç aydan
bir yıla kadar hapis cezası verilir.
(2) Elbisenin sağlayacağı kolaylık ve olanaklardan yararlanarak bir
suç işlenirse, yalnız bu fiilden ötürü yukarıdaki fıkrada belirtilen cezalar
üçte biri oranında artırılarak hükmolunur.
Görevi yaptırmamak için direnme
Madde 265 - (1) Kamu görevlisine karşı görevini yapmasını engellemek
amacıyla, cebir veya tehdit kullanan kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis
cezası ile cezalandırılır.
(2) Suçun yargı görevi yapan kişilere karşı işlenmesi hâlinde, iki yıldan
dört yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(3) Suçun, kişinin kendisini tanınmayacak bir hâle koyması suretiyle
veya birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde, verilecek
ceza üçte biri oranında artırılır.
(4) Suçun, silâhla ya da var olan veya var sayılan suç örgütlerinin
oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak işlenmesi hâlinde, yukarıdaki
fıkralara göre verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(5) Bu suçun işlenmesi sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle
ağırlaşmış hâllerinin gerçekleşmesi durumunda, ayrıca kasten yaralama suçuna
ilişkin hükümler uygulanır.
Kamu görevine ait araç ve gereçleri suçta kullanma
Madde 266 - (1) Görevi gereği olarak elinde bulundurduğu araç
ve gereçleri bir suçun işlenmesi sırasında kullanan kamu görevlisi hakkında,
ilgili suçun tanımında kamu görevlisi sıfatı esasen göz önünde bulundurulmamış
ise, verilecek ceza üçte biri oranında artırılır.
|
